Światowy, nowoczesny i narodowy. Od polskiego wynalazcy do firmy będącej krajowym czempionem

Nie byłoby Polskiego Koncernu Naftowego ORLEN (PKN ORLEN) bez odkrycia, jak przerabiać ropę naftową, którego dokonał Polak Ignacy Łukasiewicz, dając tym samym początek historii przemysłu naftowego. Dziś firma z Płocka jest symbolem przedsiębiorstwa najwyższej światowej klasy.

Eksperymenty z oczyszczonym płynem, znanym jako olej skalny bądź nafta świetlna, wykazały, że pali się on mocnym, jasnym światłem. 31 lipca 1853 r. w lwowskim szpitalu podczas operacji zabłysły po raz pierwszy na świecie lampy naftowe zaprojektowane przez aptekarza Ignacego Łukasiewicza. Wydarzenie to dało początek polskiemu i światowemu przemysłowi naftowemu. Sam Łukasiewicz musiał dostrzec w nowym źródle światła zalążek czegoś przełomowego, co może dać impuls do rozwoju gospodarczego. Ciągle bowiem udoskonalał swój wynalazek. Co więcej, jako pierwszy wykorzystał wydobywaną na Podkarpaciu ropę naftowaną na skalę przemysłową. Już rok po wykorzystaniu lampy naftowej do oświetlenia stołu operacyjnego w lwowskim szpitalu założył ze wspólnikami pierwszą na świecie spółkę naftową. Zaczęła ona wydobywać i eksploatować ropę w kopalni w Bóbrce k. Krosna – dziś siedzibie muzeum ropy naftowej, którego jednym z mecenasów jest PKN ORLEN. W 1856 r. Łukaszewicz uruchomił w Ulaszowicach pierwszą na ziemiach polskich destylarnię ropy naftowej. Działania te, zapoczątkowane przez Łukasiewicza, spowodowały, że nowa gałąź przemysłu mogła się rozwijać w Polsce prężnie aż do wybuchu II wojny światowej.

Pierwsze lata PRL
W lipcu 1944 r. ówczesne władze powołały do życia instytucję do spraw zabezpieczenia infrastruktury naftowej, mającej jednocześnie chronić i realizować bieżącą działalność dystrybucyjną. W sierpniu nazwano ją Polski Monopol Naftowy, a od października 1944 r. zmieniono nazwę na Państwowe Biuro Sprzedaży Produktów Naftowych. Znaną milionom Polakom nazwę CPN wprowadzono w grudniu 1945 r. Utworzono wówczas państwowe przedsiębiorstwo Centrala...
[pozostało do przeczytania 74% tekstu]
Dostęp do artykułów: