„Lufa”: z bezimiennego dołu na pomnik

Podporucznik Henryk Wieliczko „Lufa”, dowódca 4. szwadronu 5. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”, na Wileńszczyźnie walczył z Niemcami i partyzantką sowiecką, a po wojnie, na Białostocczyźnie i Pomorzu, z komunistami. Nie skorzystał ze zdradliwej amnestii. Dołączył na Podlasiu do 6. Wileńskiej Brygady AK kpt. Władysława Łukasiuka „Młota”. Przeprowadził wiele udanych akcji na UB i MO. Kiedy w połowie czerwca 1948 roku „Lufa”otrzymał od matki list o postępującej chorobie nowotworowej ojca, „Młot” zgodził się na jego wyjazd do Lublina. Kiedy „Lufa” wracał do swoich, nie wiedział, że 17 czerwca z innego szwadronu, „Bartosza”, zdezerterował Stanisław Kobyliński „Migdał”, oddając się w ręce ubeków. W czasie przesłuchania wyjawił informacje o miejscu postoju oddziału i urlopowaniu „Lufy”. Dokładny opis wyglądu Wieliczki, jego znaki szczególne oraz ubiór pozwoliły komunistom zastawić na niego zasadzkę na siedleckich węzłach kolejowych. Późnym wieczorem