Obywatele z prezydentem, prezydent z obywatelami

Z prawdziwym wzruszeniem odebrałem klimat i styl tego, w jaki sposób prezydent Karol Nawrocki podziękował Obywatelskiemu Komitetowi, który wysunął jego kandydaturę w wyborach prezydenckich. To ważna rzecz – mamy bowiem prezydenta naprawdę obywatelskiego. Gdy wypowiadamy słowo „obywatel”, przypomina mi się okres walk o niepodległość 1914–1918. Wtedy właśnie środowiska związane z Józefem Piłsudskim, strzelcy, a następnie legioniści używali słowa „obywatel”, zwracając się do siebie. Mówili na przykład: „obywatelu komendancie!”, a nie „panie komendancie!”. Miało to głęboko uzasadniony sens – przecież w okresie zaborów nie istniało państwo polskie, a zatem Polacy w różnych częściach zagrabionej ojczyzny posiadali obywatelstwo państw zaborczych. Nie mieli tego właściwego – polskiego. Za tym szło ważne pytanie, które niejeden wówczas sobie stawiał: co oznacza dla mnie bycie Polakiem bez państwa? Czy czuję jednak, że to państwo istnieje jako idea, do której mogę się odwołać? A zatem poczuć