Moskal profanuje świątynie

Wejście ABW do klasztoru ojców dominikanów w Lublinie wstrząsnęło opinią publiczną. Takie siłowe wejście do obiektów sakralnych to bowiem przekroczenie norm cywilizacyjnych, od wieków uznawanych za obowiązujące na obszarze Europy. Przekraczali je, często w sposób bardzo brutalny, bolszewicy. Ale i oni mieli „znakomitych” poprzedników – Moskali, którzy jesienią 1861 roku wkraczali siłą do warszawskich kościołów i klasztorów. Odpowiedzią polskiego duchowieństwa było… zamknięcie świątyń. Ta, jedyna taka chyba w naszych dziejach, symboliczna manifestacja oporu została zobrazowana przez Artura Grottgera na serii wspaniałych grafik z cyklu „Warszawa”. Jak doszło do owego „zamykania kościołów”? 

Był świt 14 października 1861 roku. Do drzwi mieszkań warszawiaków zaczęli łomotać policjanci. Wystraszonym ludziom wręczano obwieszczenie namiestnika cara w Królestwie, Karola Karłowicza Lamberta, o ogłoszeniu stanu wojennego. Wprowadzano w związku z tym wiele rygorystycznych zasad –