Rysa na portrecie Kościuszki

W czasie bitwy pod Maciejowicami miały paść słynne słowa Kościuszki „Finis Poloniae”, które de facto nigdy nie zostały powiedziane. Koniec Polski idący wraz z końcem Naczelnika? Dla wielu brzmiało to fatalnie, także dla samego Kościuszki, który – gdy rozeszła się legenda o tym, co miał niby pod Maciejowicami wykrzyknąć – podobno protestował i pisał do de Ségura, by ten się ze swych relacji wycofał. Problem w tym, że to wszystko nieprawda. Za to prawdą jest, niestety, że gdy Naczelnik trafił do moskiewskiej niewoli, złożył wiernopoddańczy hołd i zobowiązanie wobec cara Pawła.

Już prawie w Warszawie zapomniano, jak to na szubienicach wieszano zdrajców, a lud stolicy w szale zemsty za zdradę prowadził pod stryczek i winnych, i niewinnych. Rok 1794 wkraczał w jesień ponurą, krwawą, potworną, a jej smutnymi wykwitami stać się miały – najpierw październikowa klęska maciejowicka, a potem oblężenie i rzeź Pragi w początkach listopada. Julian Ursyn Niemcewicz w swoich pamiętnikach