Sowieckie piętno

Niejasne są też okoliczności śmierci innego wielkiego twórcy – Stanisława Ignacego Witkiewicza. Ten wybitny polski filozof, malarz, poeta, pisarz, fotografik i artystyczny awanturnik 18 września, tuż po wkroczeniu wojsk sowieckich do Polski, miał popełnić samobójstwo przez zażycie odurzającego weronalu i podcięcie tętnicy szyjnej. Powodem samobójstwa miało być nadejście ze wschodu barbarzyńskiej kultury, która odebrałaby Witkacemu wolność. Do dziś jednak nie wiadomo do końca, jak zginął Witkacy, gdyż jego życiowa partnerka, będąca jedynym świadkiem tych zdarzeń, przedstawiała za każdym razem inną ich wersję. Na dodatek, ekshumowane i przewiezione do Polski z Ukrainy po wojnie rzekome ciało artysty, jak się później okazało, należało do młodej kobiety. Znany bard Jacek Kaczmarski poświęcił tej historii piosenkę „Rymowanka zza grobu”. Wkroczenie wojsk sowieckich do Polski 17 września 1939 r., a właściwie jego konsekwencje, jednoznacznie naznaczyły też los i twórczość Józefa Mackiewicza