W gnieździe „Sokoła”

Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” miało mieć charakter narodowy i być organizacją apolityczną, o co szczególnie apelowano wtedy na łamach „Gazety Narodowej”: „Towarzystwo gimnastyczne powinno dbać o to, żeby nie mając nic wspólnego z polityką, wykluczyć ją zgoła z grona członków. Dbajmy o to, aby nadać i zachować towarzystwu cechę narodową, a obojętną jest i powinno być rzeczą, czy wydziałowy lub członek liczy się do postępowców lub konserwatystów, do białych lub czerwonych. Wybierajmy takich, którzy by bez względu na stronnictwo, do którego należą, najlepiej Towarzystwem kierować umieli. Starajmy się nie wykluczać nikogo, lecz przeciwnie zespolić, połączyć wszystkie stronnictwa w jedno wielkie, silne stronnictwo ruchu gimnastycznego”.

Towarzystwo ukierunkowane było na budzenie uczuć patriotycznych i kształtowanie postaw obywatelskich. Miało to ogromne znaczenie dla kultury polskiej i narodu polskiego w warunkach zaborów. W kontaktach z młodzieżą podkreślano potrzebę pracy nad sobą, braterstwa i karności. Dla założycieli Towarzystwa po klęsce powstania styczniowego stało się jasne, że w warunkach, jakie zapanowały, niezbędna jest praca organiczna, która przygotuje przyszłe kadry do skutecznej walki o wolną Polskę. Sokoli głęboko wierzyli, że praca nad tężyzną fizyczną, zdrowiem i siłą ducha w narodzie są podstawą do rozstrzygnięcia losów Ojczyzny w przyszłości. Czas pokazał, że się nie mylili.

Domeną Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” zawsze pozostawał sport, w szczególności gimnastyka, ale bardzo często uprawiano także inne dyscypliny, m.in. lekką atletykę, pływanie, zapasy, kolarstwo, boks, a nawet narciarstwo i szermierkę. Jednak w „Sokole” stawiano przede wszystkim na wszechstronny rozwój druhów, a nie szkolenie „zawodowców” w danej dziedzinie. Stąd wychowanie fizyczne w „Sokole” opierało się także na lekkiej atletyce, grach, a nawet zabawach ruchowych. Bardzo często Towarzystwo było prekursorem danej dziedziny sportowej, w tym piłki...
[pozostało do przeczytania 70% tekstu]
Dostęp do artykułów: