Warchoł z piekła rodem. Stanisław Stadnicki i jego zbrodnie

„Każdy sobie pan w naszej Rzeczypospolitej, kto jeno ma szablę w garści i lada jaką partię zebrać potrafi” – słowa te włożył Henryk Sienkiewicz w usta Andrzeja Kmicica. Przypadek Stanisława Stadnickiego, zwanego Diabłem Łańcuckim, jasno pokazuje, że w zdaniu tym noblista trafnie scharakteryzował epokę Wazów i panujące wówczas bezprawie.

Stanisław Stadnicki był dla współczesnych istnym koszmarem. Okrutny, chciwy, pozbawiony sumienia, a przy tym butny do granic chamstwa. Aparat sądowniczy był wobec niego bezsilny, bezsilni byli padający jego ofiarą sąsiedzi, bezsilny był nawet sam król Zygmunt III Waza, którego łańcucki magnat publicznie lżył od sodomitów. W jego osobie jak w soczewce skupiły się wszelkie wady stanu szlacheckiego. Starosta zygwulski kpił sobie w żywe oczy z wszelkiej sprawiedliwości – i ziemskiej, i boskiej. Ofiary, które sam obrabował, potem... pozywał do sądów. Na swych wrogów spadał znienacka na czele prywatnej armii i porywał do lochów