Zbrodnia i bezkarność. Za likwidacją żołnierzy „Bartka” stał Henryk Wendrowski

Ciszę wrześniowej nocy rozorał huk wybuchów. Ciemność iluminowały reflektory samochodów, w świetle których wszystko było widoczne jak na dłoni. Pierwszego człowieka, który wyskakiwał przez okno, przeszyła seria z pepeszy. Do środka budynku wrzucono kilka granatów. Tych, którzy jeszcze żyli, likwidowano katyńskim sposobem. Strzałem w potylicę nad trzymetrowym dołem.


Prawdopodobnie tak wyglądała zbrodnia na żołnierzach Narodowych Sił Zbrojnych ze zgrupowania kapitana Henryka Flamego „Bartka”. Ubecka akcja przeprowadzona została między 1 a 26 września 1946 r. W tym czasie zamordowano 170–200 żołnierzy. Większości ciał do dzisiaj nie odnaleziono. Leżą zakopani w zbiorowych jamach śmierci, gdzieś w leśnych ostępach, a niektórzy z nich – jak wskazuje Bogdan Ścibut, dyrektor generalny MON i badacz dziejów zgrupowania „Bartka” – na terenie obecnego szpitala pediatrycznego w Bielsku-Białej, który służył w przeszłości za koszary. Ciała ośmiu żołnierzy miały zostać pochowane na tamtejszym… śmietniku. W ubiegłym roku w Starym Grodkowie zespół prof. Szwagrzyka odnalazł szczątki blisko 30 żołnierzy. Wszystko wskazuje na to, że ponieśli oni śmierć w wyniku wybuchu.


Były żołnierz AK
W lipcu 1945 r., w innym rejonie Polski, trwała ubecko-sowiecka „obława augustowska”. Zamordowano tam ponad 500 osób. To niejedyny łącznik między dwiema zbrodniami: augustowską i tą na żołnierzach „Bartka”. Drugim ich wspólnym mianownikiem jest nieznane miejsce pochówku ofiar; a trzecim postać – Henryka Wendrowskiego, byłego żołnierza Armii Krajowej. Z depeszy generała Wiktora Abakumowa, dowódcy Smierszu, do Berii, szefa NKWD, wiemy, że „20 lipca rano skierowany (został – przyp. red.) samolotem do miasta Treuburg (Olecko – przyp. red. ) pomocnik naczelnika GUKR SMIERSZ generał-major Gorgonow z grupą funkcjonariuszy kontrwywiadu dla przeprowadzenia likwidacji aresztowanych w lasach augustowskich bandytów”.
Tuż po akcji „...
[pozostało do przeczytania 77% tekstu]
Dostęp do artykułów: