Myślenie powstrzymane w pół kroku

Niekontrolowane migracje i terroryzm. Jak daleko potrafimy posunąć się w analizie tych problemów? Czy jest możliwe, by u ich źródeł leżały poważne błędy naszego zachodniego myślenia? Myślenia, które obecnie dominujący na Zachodzie wzorzec społeczno-ekonomicznego rozwoju uznaje za naturalny?

Obiegowa w naukach społecznych teza łączy wychodzenie z etapu społeczeństw rolniczych, czyli uprzemysłowienie i przenoszenie się życia do miast, z dwoma ważnymi efektami. Z laicyzacją (obumieraniem religijności) oraz z obniżeniem dzietności kobiet. Statystycznie rzecz biorąc, im większe są dostatek, wygoda i bezpieczeństwo, w jakich żyją ludzie, tym mniej interesuje ich religia i tym mniejszą mają chęć, by brać na swoje barki wychowywanie dzieci. Słowem, im lepiej, wygodniej nam się żyje, tym mniejszą chęć mamy do dzielenia się tym dobrobytem nawet z osobami najbliższymi – czyli własnym potomstwem. Wygląda to paradoksalnie, ale wszystko na to wskazuje, że taka właśnie jest faktyczna mechanika epoki nowożytnej. Jest mnóstwo badań i modeli naukowych, które to opisują i wyjaśniają. Wygląda tak, jakby ceną, jaką Cywilizacja Zachodu płaci za rozwój gospodarczy, było pozbawienie się duszy (odchodzenie od religii) i zakwestionowanie własnej kulturowej przyszłości (odchodzenie od rodzicielstwa).

Cywilizacyjne tło
Gospodarcza dynamika Zachodu zrodziła globalizację (poddanie mechanizmom rynku całej planety) oraz masowe migracje ekonomiczne. Gdy Zachód rozpędził już gospodarkę, przy okazji przyduszając demografię, sięgnięto po siłę roboczą z innych krajów oraz kręgów kulturowych. To jest cywilizacyjne tło, jakie należy przywołać, jeśli chcemy zrozumieć serie ostatnich ataków terrorystycznych oraz fal niekontrolowanych migracji.
Ale najpierw pytanie, co te dwa niedobre zjawiska mają ze sobą wspólnego? Nie zamierzam po raz tysięczny powtarzać tu tezy – dla jednych przekonującej, dla innych kontrowersyjnej – że przyjąć...
[pozostało do przeczytania 66% tekstu]
Dostęp do artykułów: