Polskie orlęta

Dopiero biorąc do ręki najnowszą książkę wydawnictwa Biały Kruk „Najmłodsi bohaterowie”, zdajemy sobie sprawę, jak bardzo słabo ten temat uwzględniany był w historiografii. Przebijały się pojedyncze epizody, częściej bohaterowie literaccy – sienkiewiczowski Michałko, Lwowskie Orlęta, mali powstańcy warszawscy.

A przecież to dzieci i młodzież stanowiły ogromną część wśród ofiar wojen. Podtytuł pracy Wojciecha Polaka, Sylwii Galij i księdza Michała Domazyna brzmi: „Opowieść o walce i cierpieniu” i celnie oddaje charakter pracy, która nie jest syntetycznym kompendium, lecz raczej zestawieniem znanych i nieznanych epizodów dziecięcej martyrologii, która grubą, czerwoną linią przeplata się przez nasze dzieje. Od ofiar bohaterskiej obrony Głogowa po małoletnie ofiary rzezi Pragi (1794 rok) i Woli (1944 rok) – oprawcy różni, metody podobne. Od gimnazjalistów wileńskich, których losy opisał Mickiewicz, po tak niedawne ofiary stanu wojennego w Polsce, ucieleśnione