In vitro i paradoks myśliwego

Spór o status moralny zarodków nie jest powodem, by dopuszczać zapłodnienie in vitro. A nawet mocniej. Można się o to spierać i zakazać zapłodnienia pozaustrojowego

Warto uświadomić sobie, o co spieramy się w przypadku in vitro. Tu nie chodzi o to, czy taka metoda istnieje i czy rodzą się z niej dzieci. To są spawy oczywiste. Sporne jest to, czy zarodki mają czy nie status moralny człowieka. Jedna ze stron przyjmuje, że zarodek ma dokładnie taki sam status moralny i ontyczny jak osobnik dorosły. Jest człowiekiem od momentu poczęcia i koniec. Druga strona zakłada, że status moralny i ontyczny osoby, z którym związane jest prawo do życia, osobnik gatunku  ludzkiego nabywa dopiero na jakimś etapie rozwoju, po przekroczeniu jakiejś granicy biologicznej (czasem jasno, a czasem w ogóle niezdefiniowanej). Opinie na temat tego, jaka to jest granica, są oczywiście podzielone, ale w istocie druga strona nie ma wątpliwości, że zarodek takich kryteriów nie spełnia.
Spór ten jest na poziomie ontycznym czy aksjologicznym, rzecz jasna, nierozstrzygalny. Biologicznie możemy tylko stwierdzić, że zarodek jest istotą ludzką i że nie ma wyraźnych granic na continuum jego procesu rozwojowego, które pozwoliłyby wyznaczyć jakieś jasne kryterium między statusem przedmoralnym i moralnym. Jedyną jasną granicą jest moment poczęcia, wyznacza bowiem chwilę powstania nowej jednostki, nowego organizmu ludzkiego. Każdy inny moment, w którym nadajemy istocie ludzkiej status moralny, jest w istocie umowny, arbitralny, podlegający dyskusji. I właśnie dlatego, jak sądzę, niezależnie od opinii w sprawie statusu moralnego, bezpieczniej jest przyjmować, że zarodek nabiera go w momencie, gdy powstaje. Koniec procesu zapłodnienia to moment, gdy powstaje nowy organizm, i od tej chwili powinien on być chroniony. Tak jest zwyczajnie bezpieczniej, bo niezależnie od rozmaitych opinii chroni się w ten sposób życie, które dla jednych realnie, a dla innych potencjalnie jest...
[pozostało do przeczytania 44% tekstu]
Dostęp do artykułów: