Zdążyć ze śmiercią. Sowieckie ludobójstwo na Polakach czerwiec–lipiec 1941

Pod koniec lat 30. Stalin odrzucił jeden z najważniejszych dogmatów komunizmu: dogmat internacjonalizmu. Jego najbardziej znaną werbalizacją było hasło „Proletariusze wszystkich krajów, łączcie się”. To przynależność klasowa, nie narodowa miała być fundamentem budowy nowego, komunistycznego społeczeństwa. To przynależność klasowa decydowała o losach człowieka, o jego życiu i śmierci. Za pierwszy naród, którego wszyscy członkowie – bez względu na przynależność klasową – zasługują na śmierć, Stalin uznał Polaków.

Motywacje Stalina w stosunku do Polski są do dziś przedmiotem dyskusji. Czy jako komunista chciał wytępić „naród panów”? Czy jako przegrany wódz chciał się zemścić za klęskę roku 1920? Czy po prostu była to czysta, irracjonalna nienawiść Gruzina wobec Polaków? A może złożony splot emocji i planowanych na zimno działań? Jedno z nielicznych świadectw źródłowych dających pewien dostęp do umysłu tyrana to słowa: „Bardzo dobrze! Wykopujcie dalej i