Idę walczyć za Ojczyznę. Pamięci 16-letniego Bogusia Grygorcewicza

W pierwszych dniach sierpnia 1944 r. na rękach kapelana Armii Krajowej skonał młodziutki chłopak. Przebył kilkaset kilometrów z Kresów, by walczyć w Powstaniu Warszawskim. Księdzem, który towarzyszył mu w ostatnich chwilach życia, był Stefan Wyszyński.


Późniejszy Prymas Tysiąclecia wspominał to zdarzenie jeszcze po wielu latach. Samo Powstanie Warszawskie było dla niego niezwykle ważnym doświadczeniem w duszpasterskiej drodze.


Z Kresów do Powstania
Boguś Grygorcewicz, bohater tej historii, był partyzantem Zgrupowania Stołpecko-Nalibockiego AK. Razem ze swoim starszym bratem i innymi chłopakami z ziemi nowogródzkiej walczył pod rozkazami legendarnego cichociemnego – porucznika Adolfa Pilcha ps. „Góra”, „Dolina”. Idąc do partyzantki, młody Boguś przekazał rodzinie karteczkę: „Wy mnie zawsze uczyli, że na pierwszym miejscu Bóg, następnie Ojczyzna, a potem rodzina, więc idę walczyć za Ojczyznę!”.
Walcząc w Puszczy Nalibockiej od 1943 r. pod rozkazami Adolfa Pilcha, żołnierze AK stali się prawdziwym postrachem dla grasujących tam oddziałów sowieckiej partyzantki. Do czerwca następnego roku stoczyli około 120 walk, zabijając 600 Rosjan i tracąc tylko 50 ludzi. „Dolina” działał w niezwykle trudnych warunkach – „gdzie miało się wrogów z przodu i z tyłu, i z boku, tj. Niemców, bolszewików i Białorusinów” – pisał w swoich wspomnieniach „Partyzanci trzech puszcz”. W sytuacji, w której należało bronić ludności cywilnej przed bolszewikami, Pilch zmuszony był nawet zawrzeć tymczasowe zawieszenie broni z Niemcami, co bez wątpienia uratowało życie setkom ludzi, ale naraziło go też na spore kłopoty w późniejszych kontaktach z dowództwem AK. Na przełomie czerwca i lipca 1944 r. wobec zwiększonego zagrożenia sowieckiego i braku jakichkolwiek szans na wykonanie planu „Burza”, zdecydował się na brawurowy, blisko sześciusetkilometrowy rajd do stolicy. Po miesiącu dziewięciuset zaprawionych w bojach i znakomicie uzbrojonych...
[pozostało do przeczytania 66% tekstu]
Dostęp do artykułów: