Prawdziwa historia Września ‘39. Rozprawa z mitami propagandy

Brytyjczyk Roger Moorhouse w swojej książce „Polska 1939. Pierwsi przeciw Hitlerowi” rozprawia się z mitami i półprawdami, jakie przez dziesięciolecia narosły wokół naszej historii. Jednocześnie z dystansem rasowego historyka pokazuje słabości i błędy popełnione w 1939 roku przez stronę polską.

Historią Polski i szerzej – Europy Środkowo-Wschodniej – Roger Moorhouse zajmuje się od lat. Podkreśla w wywiadach, że szczególnie fascynuje go geopolityczna strona naszych dziejów. Położenie Polski między dwoma wielkimi i przez wieki agresywnymi państwami, Niemcami i Rosją, miało fundamentalne znaczenie dla funkcjonowania państwa polskiego. Wynikiem tych zainteresowań była wydana kilka lat temu, również w Polsce, znakomita książka „Pakt diabłów. Sojusz Hitlera 1939–1941”. Teraz przyszedł czas na monografię poświęconą Polsce roku 1939.

Oczywiste oczywistości
„Druga wojna światowa w Europie rozpoczęła się o świcie 1 września 1939 roku” – tak brzmi pierwsze zdanie książki Moorhousa. Zapewne polski czytelnik może się oburzyć, czytając zdanie, które dla każdego z nas jest po prostu oczywiste. Niestety tak nie jest. Po pierwsze propaganda i historiografia, najpierw sowiecka, a teraz rosyjska, twierdzą, że II wojna światowa rozpoczęła się 22 czerwca 1941 roku od ataku III Rzeszy na Związek Sowiecki. Mit wielkiej wojny ojczyźnianej jest w dzisiejszej Rosji i krajach postsowieckich niezwykle silny. Zwróćmy uwagę, że ten sposób narracji, czyli napad Hitlera na miłujący pokój ZSRS, wyklucza tak naprawdę opowieść o ścisłym sojuszu Hitlera i Stalina w latach 1939–1941. Moorhouse zwraca przy tym uwagę, że przez całe dziesięciolecia podobnej propagandy udało się w dużej części taką właśnie narrację narzucić społeczeństwom zachodnim. Nawet dzisiaj, choć trudno negować napaść sowiecką na Polskę 17 września 1939 roku, to często jest ona przedstawiana tak jak 80 lat temu, a więc Związek Sowiecki wkroczył (nie zaatakował!) na...
[pozostało do przeczytania 74% tekstu]
Dostęp do artykułów: