Fotoplastykon wyobraźni

„Dziewięć miast włoskich”

Grzegorz Musiał ZYSK i S-ka, Poznań 2025

Nie będzie wcale przesadą nazwać opowieści Grzegorza Musiała poezją. Czystą poezją jest bowiem sam temat: miasta włoskie – Wenecja, Florencja, Siena i Piza, Rzym i Palermo, a także Neapol – „miasto ognia”, wraz z Pompejami i Herkulanum, zniszczonymi przez ten ogień, a zarazem unieśmiertelnionymi. Poezją, która jest w istocie malowaniem w wyobraźni. Zastanawiam się, do jakiego stylu malarskiego należałoby tę twórczość przypisać, może do puentylizmu? Z drobnych kropek, z okruchów szczegółów i skojarzeń tworzony jest świat, który trudno ogarnąć, kiedy się tam nie było. Muzyka starych mistrzów splata się z paletą barw, która dopełnia bukiet smaków i zapachów, czasem szokujących, jak w Wenecji, kiedy gość pachnący jeszcze morzem wchodzi w cień domu pełnego woni książek, tajemniczych perfum i starości, bynajmniej nie tożsamej ze śmiercią. Pomiędzy krótkimi przystankami narracja jest zdyszana, namiętna,