Kulinaria

Przed nami majowy weekend, a ten już od dłuższego czasu kojarzy nam się z inauguracją sezonu grillowego. Przydomowy ogródek, działka czy nawet taras – to miejsca idealne, aby zaprosić gości na wspaniałą grillową ucztę. W menu oczywiście obowiązkowo mięsa, kiełbaski, sałatki, warzywa i dipy. Zanim jednak w powietrzu uniesie się zapach dymu, warto wspomnieć o kilku sprawach. Na pewno dobrze jest samodzielnie przygotowywać kawałki mięsa, które zamierzamy upiec. Te dostępne w hipermarketach często są przesolone i doprawione wzmacniaczami smaku. Zdarza się, że intensywny aromat przypraw ma „zabić” nieświeży zapach mięsa. Poza tym, przygotowując mięsiwo na grill, warto sięgnąć po marynaty. I w tym przypadku lepiej skomponować je samodzielnie, używając świeżych ziół. Dzięki nim potrawa...
Rzodkiewka, kalarepa, szczypiorek, marchewka, warzywa kapustne, sałata oraz pomidory. To właśnie one najlepiej smakują po długiej zimie! Obecnie supermarkety oferują te warzywa przez cały rok. Jednak gdy w pierwszych promieniach wiosennego słońca nowalijki zaczną wygrzewać się na ulicznych straganach, kusząc intensywnym kolorem i zapachem, mało kto może się im oprzeć. Pamiętajmy jednak, że oprócz witamin i składników mineralnych nowalijki mogą też zawierać szkodliwe substancje. Okres wegetacji tych warzyw jest znacznie przyspieszany przez zastosowanie środków chemicznych. Jeśli chcemy, aby spożywanie ich było dla nas bezpieczne, należy przestrzegać kilku prostych zasad. Wybierajmy warzywa niezbyt duże, nie za kształtne i te w naturalnym kolorze. Młode jarzyny potrzebują więcej uwagi....
Stefan Czerniecki
Nie trzeba jechać do dalekiej Ameryki Południowej ani na Filipiny, aby przekonać się o swego rodzaju egzotyce regionalnych zwyczajów okołowielkanocnych. U nas bowiem również jest ciekawie. W meksykańskiej dzielnicy Iztapalapa w Wielki Piątek wyrusza prawdopodobnie największa Droga Krzyżowa na świecie. Bywa, że gromadzi nawet milion pątników. Część z nich idzie z własnymi krzyżami. Niektórzy boso. Niektórzy z kłującymi roślinami, aby bardziej bolało. Część polewa się krwią zabitych zwierząt. Z kolei w brazylijskim Município de Brejo da Madre de Deus rozpoczyna się właśnie jedna z największych inscenizacji Męki Pańskiej, z udziałem kilkuset aktorów. W specjalnie na ten cel wybudowanym miasteczku – kopii starożytnej Jerozolimy. Na Filipinach kilkudziesięciu mężczyzn pozwoli się po raz...
Owoc pasji, passiflora, granadilla purpurowa, męczennica jadalna... To nazwy jednego owocu – egzotycznej i pysznej marakui. Niepozorna z wyglądu, fioletowa marakuja to owoc pnącza, którego łodygi osiągają od 15 do 20 metrów. Owalne owoce pod twardą skórką skrywają kruchą i aromatyczną owocnię, żółty miąższ z dużą ilością drobnych pestek, stanowiący około 35–50 proc. wagi całego owocu. Pierwotna nazwa „marakuja” pochodzi od brazylijskiego indiańskiego słowa maraú-ya. W tym języku „marahu” znaczy „owoc” a „ma-râ-ú” – „coś, co je się jednym haustem”, czyli „owoc, który je się jednym haustem”. Tak też najczęściej się ją spożywa. Kleisty, galaretowaty miąższ wybiera się łyżeczką z wnętrza owocu. Niepowtarzalny, intensywny, słodko-kwaśny smak sprawia, że marakuje wykorzystuje się do...
Wędkarze mówią, że pstrąga ciężko złowić – to inteligentna ryba. A warto na niego polować... w sklepach, bo jest smaczny i ma mało ości. Spośród licznych gatunków tej ryby w Polsce występuje pstrąg potokowy, źródlany. Można go spotkać w górskich potokach Beskidów, Tatr, Sudetów, Jury Krakowsko-Częstochowskiej, a także w rzekach Dolnego Śląska, Pomorza, na Warmii i Mazurach oraz w dopływach Warty. Wędkarze mówią, że jest niebywale inteligentny – szybko rozpoznaje zastawioną na niego pułapkę i zręcznie ją omija. Na rynku dostępny jest także hodowlany pstrąg tęczowy, który przywędrował do nas z Ameryki Północnej. Ryba ta żyjąc w niewoli, nie rezygnuje ze swych upodobań, Trzeba jej zapewnić czystą wodę oraz pożywienie naturalnego pochodzenia, w przeciwnym wypadku nie będzie się rozmnażała...
Są dostępne, smaczne i przede wszystkim zdrowe. Choć pieczarki to prawie w 90 proc. woda, pozostałe 10 proc. stanowią łatwo przyswajalne substancje odżywcze. W Europie uprawą pieczarek pierwsi zajęli się w XVI w Francuzi. Uznawano je za wyjątkowy rarytas i raczyła się nimi wyłącznie arystokracja. Serwowane były obok homarów, raków i wytwornych gatunków alkoholi. Obecnie do największych producentów tych grzybów, oprócz Francji i Holandii, zalicza się także Polskę. Co czwarta pieczarka spożywana w Europie została wyprodukowana właśnie w naszym kraju. Najbardziej popularna jest pieczarka biała, ale coraz częściej w ofercie sklepów możemy znaleźć pieczarkę brązową oraz portobello. Jasnobrązowe kapelusze pieczarki portobello mogą mieć średnicę nawet 12 cm. Świetnie nadają się do...
Kiedyś była rośliną ozdobną, a nawet uznawano ją za truciznę. Ale węgierska inwencja kulinarna zrobiła z papryki podstawę kuchni. Papryka trafiła do Europy w XV wieku, gdy Kolumb wróciwszy ze swojej wyprawy do Ameryki Południowej, przywiózł „pieprz”, który był ostrzejszy od tak wówczas cennego pieprzu kaukaskiego. Jednak na naszych stołach zagościła dużo później. Przez długi czas była uprawiana na półwyspie Iberyjskim jako roślina ozdobna, nawet twierdzono, że jest trująca. Pierwsi odważni okazali się Węgrzy, którzy odkryli jej ogromne walory smakowe. Na Węgry papryka najprawdopodobniej dotarła z Indii za pośrednictwem Turków, ponieważ pierwotna węgierska nazwa papryki to török bors („turecki pieprz”). Dziś nazywana „czerwonym złotem” charakteryzuje kuchnię węgierską. Bez aromatu...
Ciekawe, skąd wziął się ten epitet. Przecież buraki mają bardzo długą tradycję kulinarną. A w dodatku są wyjątkowo smaczne i zdrowe. O tym warzywie po raz pierwszy wspomina dokument z Mezopotamii z VIII wieku p.n.e. Trzysta lat później uprawiano je już w Grecji i cesarstwie rzymskim. W Polsce pierwsze informacje na temat buraka pochodzą z XIV wieku, ale na szerszą skalę rozpoczęto jego uprawę pod koniec XVI wieku. Podstawowe odmiany buraka to korzeniowy i liściowy. Wśród korzeniowych wyróżniamy: cukrowe, pastewne oraz najbardziej nas interesujące – buraki ćwikłowe. Natomiast liściowe to tzw. boćwina, znana też jako burak szpinakowy czy kapusta rzymska. Pomimo tak atrakcyjnej przeszłości i powszechnej dostępności buraki nie są modne w naszej kuchni. To błąd. Bo w tej niepozornej,...
Już Ewa dała się nim skusić w biblijnym raju. Dziś jabłka to najczęściej uprawiane i najchętniej jadane owoce na świecie. Ojczyzną jabłoni są Chiny. Stamtąd rozprzestrzeniły się po całej Azji i dotarły do Europy. O powszechnym uprawianiu jabłoni w Polsce pisał Mikołaj Rej z Nagłowic. Dziś dominują u nas odmiany „importowane”. Mało kto pamięta smak popularnych niegdyś koszteli, koksów, malinówek, kronselek czy landsberskich. Jabłka dojrzewają od wczesnego lata do późnej jesieni – kolejno odmiany letnie, jesienne i zimowe. Odpowiednio przechowywane, zachowują walory smakowe i odżywcze nawet przez dziesięć miesięcy. Znanych jest ponad 10 tysięcy odmian jabłek. Twarde, słodkie i soczyste, nazywane deserowymi, jada się na surowo. Rozgotowują się wolno, więc można je dodać do potrawy, w...