Przemysław Żurawski vel Grajewski

Przemysław Żurawski vel Grajewski
Póki świat wokół był spokojny, system był stabilny. Dziś jednak UE musi stawić czoło jednocześnie kryzysowi strefy euro, kryzysowi imigracyjnemu, zagrożeniu terrorystycznemu i agresji rosyjskiej na wschodzie kontynentu. Unia Europejska wymaga reform, bez nich upadnie. Dawne paliwa integracji europejskiej w znacznej mierze się wyczerpały. By przetrwać, UE musi być skuteczna, by być skuteczna, musi zredukować swe ambicje, porzucić projekty ideologiczne i stać się pragmatycznym narzędziem rozwiązywania realnych problemów, uznawanych za takowe przez wyborców-obywateli jej państw narodowych, a nie przez elity biurokratyczne. Klucz pojęciowy – cztery poziomy polityczności UE Dla zrozumienia natury systemu politycznego Unii nieodzowne jest wprowadzenie pojęcia „polityczność”. Polityczność...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Celem polskiej polityki europejskiej jest przetrwanie i wzmocnienie UE. Jest tak z dwóch powodów: upadek Unii oznaczałby chaos i jego koszty; alternatywą dla niej jest koncert mocarstw – rządy dyrektoriatu największych państw niekrępowanych unijnymi regułami. Ani Polska, ani żaden z jej partnerów z Międzymorza – od Skandynawii po Bałkany – nie wszedłby do tej grupy. W wyniku rozpadu UE lub jej przekształcenia w system biurokratyczno-hegemoniczny (ze swej natury niestabilny) nasza zdolność wpływania na rzeczywistość uległaby zmniejszeniu. Rosja chciałaby europejskiego koncertu mocarstw – bez USA i demokratycznej UE, choć bardzo by jej odpowiadała Unia zdominowana przez skłócone z Waszyngtonem europejskie mocarstwa i wymuszająca, przy pomocy silnie scentralizowanej administracji,...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
W końcu października 2016 r. odbyły się na Litwie wybory do sejmu. Wyniosły one do władzy wielu ludzi nowych, którzy nie ponoszą odpowiedzialności za niewywiązanie się z obietnic wcześniej wielokrotnie składanych Polakom. To stwarza okazję do nowego otwarcia w relacjach Polski i Litwy. Klucz do niego leży jednak w rękach litewskich O relacjach Polski i Litwy pisałem już trzykrotnie na łamach „Gazety Polskiej Codziennie”. Wyzwania im towarzyszące pozostały te same, ale czasu na znalezienie na nie odpowiedzi jest coraz mniej. Cierpliwość wykazywana przez Polskę, świadomą swojej przewagi potencjału, miała sens, ale od czasu rosyjskiej agresji na Ukrainie czarne scenariusze dotyczące konfliktów na wschodzie stają się prawdopodobne i czynią rozwiązanie problemów polsko-litewskich zadaniem...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Doprawdy straszna jest ta „postępująca izolacja” „nikomu w Europie niepotrzebnej Polski”. Że fakty temu przeczą – tym gorzej dla faktów. Przytoczmy te ostatnie 22 sierpnia na włoskiej wyspie Ventotene na Morzu Tyrreńskim doszło do spotkania premiera Włoch Matteo Renziego, prezydenta Francji François Hollande’a oraz kanclerz Niemiec Angeli Merkel. Było ono poświęcone przyszłości UE po decyzji o Brexicie i odbyło się bez udziału Polski. Ten ostatni fakt stał się impulsem dla opozycji i związanych z nią komentatorów do snucia teorii o rzekomej izolacji międzynarodowej RP, aż po opinię Włodzimierza Cimoszewicza, jakoby „Polska nikomu w Europie nie była dziś potrzebna”. „Winę” za ten stan rzeczy ponosi naturalnie rząd PiS, a remedium na grożące nam nieszczęście mogłoby być „mało...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Słowianie południowi, podzieleni między imperium habsburskie i osmańskie, spędzili XIX w. na poszukiwaniu własnej podmiotowości. Nie obyło się bez inspiracji polskiej. Polacy nie nadawali się na sojusznika przeciw Węgrom ani przeciw wrogiemu Rosji Imperium Osmańskiemu. Polski ruch narodowy oddziaływał jednak na Słowian tak pod panowaniem austriackim i węgierskim, jak i tureckim Motywy polskiego wsparcia dla Serbów i Bułgarów oddał agent Hotelu Lambert w Stambule Ludwik Zwierkowski, pisząc: „Jeśli Turcja nie będzie mogła ostać się, niechże przynajmniej z jej rumowisk jakieś siły Polska dla siebie wyprowadzi”. Tak narodziła się idea jugosłowiańska, wymyślona przez księcia Adama Jerzego Czartoryskiego, wymierzona przeciw Austrii i obliczona na pełnienie roli konkurencyjnej wobec...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Ustawę zasadniczą należy traktować jako zabawkę w rękach ludu, aby dać mu złudzenie wolności, gdy faktycznie będzie się go kształtować zależnie od okoliczności (Wilhelm I Orański) Królestwo Niderlandów nie miało obywateli gotowych do poświęceń na rzecz ojczyzny, lecz poddanych, połączonych wolą obcych mocarstw. Gdy owe mocarstwa odmówiły ponoszenia kosztów jego jedności, a belgijscy poddani wypowiedzieli mu posłuszeństwo, rozpadło się. Mogła je ocalić jedynie przemoc. Królestwo Niderlandów było tworem sztucznym. Nie powołała go do życia ani wola mieszkańców jego części składowych, ani potęga którejkolwiek z nich, zdolna podporządkować sobie pozostałe. Dawny wspólny byt prowincji niderlandzkich pod władzą Habsburgów zakończył się w 1566 r. chaosem walk religijnych. Katolickie południe...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Wawrzyniec Goślicki herbu Grzymała, sekretarz króla Zygmunta Augusta, zwolennik Jana Zamoyskiego, biskup kamieniecki, przemyski, chełmski i poznański, żył i tworzył na żyznym kulturowo pograniczu polsko‑ukraińskim, w atmosferze intelektualnej złotego wieku Rzeczypospolitej. W 1568 r. opublikował książkę „De optimo senatore libri duo” (O najlepszym senatorze dwie księgi), w 1598 r. wydaną po angielsku. W 1773 r. ukazała się jej trzecia angielska edycja. Czy z niej właśnie twórcy Deklaracji niepodległości USA z 1776 r. zaczerpnęli słynne zdanie: „Uważamy za rzecz oczywistą samą przez się, że wszyscy ludzie są stworzeni równymi sobie”? Nie ma dowodów na to, że Thomas Jefferson znał ten tekst, choć może znali go jego sekretarze, ale jak mawiają Włosi: Se non è vero, è ben trovato (Jeśli...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
„Mój dobry człowieku, nie plam, proszę, mojej koszuli, jak uczyniłeś to z koszulą mojego brata, bo matka mnie zbije” – słowa stojącego na szafocie 5-letniego Gustawa Ribbinga, wypowiedziane do kata na widok skrwawionej koszuli ściętego przed nim 8-letniego brata, straconych przy okazji egzekucji ich ojca i stryja – krwawa łaźnia w Jönköping, 23 grudnia 1521 r. Rozważania o konflikcie oligarchii magnackiej I Rzeczypospolitej z Zaporożem („GP” z 29 lipca 2015 r.) otworzyły cykl tekstów poświęconych pysze jako źródle klęski politycznej. Dziś prezentuję historię unii Danii, Szwecji i Norwegii, tworzonej niemal równolegle z unią polsko-litewską. Skandynawska „Królowa Jadwiga” W 1363 r. małżeństwo króla Norwegii Haakona VI z 10-letnią królewną duńską Małgorzatą związało dziedziców tronu...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Widniejący niegdyś na malinowych chorągwiach wojska zaporoskiego Archanioł Michał przywołany został na powstańcze sztandary 231 lat po sejmie konwokacyjnym, który odrzucił postulaty kozaczyzny. Ileż by dano w 1863 r., by wojsko zaporoskie nadal istniało i nadal uważało się za „członków Rzeczypospolitej”, niczym w roku 1632! 17 lipca minęła rocznica najtragiczniejszej decyzji w dziejach Polski, Ukrainy, Białorusi, Litwy i Łotwy – o odepchnięciu Zaporoża od Rzeczypospolitej. Miała ona źródło w grzechu pychy, a zapoczątkowawszy upadek Polski i Litwy, oddała wszystkie wymienione wyżej narody w moskiewską niewolę i skutkowała pasmem ich wspólnych nieszczęść, ciągnących się do dziś. Narody te (w formie, w jakiej istniały w omawianych wiekach), póki żyły w zgodzie i wspierały się...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Jest nadzieja, że reintegracja Zachodu na rzecz powstrzymania Moskwy zorganizowana zostanie przez Anglosasów, a także Skandynawów, Bałtów, Polaków i Rumunów. Potrzeba na to czasu. Kupuje go nam zbrojny opór Ukrainy, wyczerpujący Rosję, niszczący jej reputację i budzący inne zagrożone przez Moskwę narody. Musimy go wspierać Rosja zbroiła się od 2006 r. Nie były to jednak przygotowania do wielkiej wojny z Zachodem, którą z całą pewnością by przegrała, o czym wie, lecz do serii małych – jak liczono w Moskwie – izolowanych wojen w obszarze rosyjskiej historycznej przestrzeni imperialnej, z zamiarem jej odzyskania. Pierwszym testem była Gruzja. Wypadł on po myśli Putina, mimo wykazanych przez ów konflikt poważnych mankamentów rosyjskiej machiny wojennej. Zintensyfikowano więc modernizację...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Nominacja Donalda Tuska na przewodniczącego Rady Europejskiej i dymisja jego rządu zamykają etap celów personalnych w polskiej polityce zagranicznej, otwierają zaś etap celów partyjnych. Zmianie ulega podstawa kalkulacji, na której oparta była dotychczas aktywność dyplomatyczna Polski pod rządami koalicji PO–PSL „Gdy okręt tonie, a wiatry go przewracają, głupi tłomoczki i skrzynki swoje opatruje i na nich leży, a do obrony okrętu nie idzie; i mniema, że się sam miłuje, a on się sam gubi” – ks. Piotr Skarga-Powęski (1536–1612) „Kazania sejmowe” Cele stawiane sobie w grze międzynarodowej przez tandem Tusk–Sikorski zostały w miarę możności osiągnięte. Walka o stanowiska w strukturach zachodnich na najbliższe lata jest rozstrzygnięta. O ile Radosław Sikorski zabiegał o przychylność...
Przemysław Żurawski vel Grajewski
Relacje z Niemcami są obok stosunków z USA najważniejszym nurtem polityki rosyjskiej wobec Zachodu. O ile wobec Waszyngtonu, mimo ogłoszonego przez Amerykanów słynnego już „resetu”, dominuje wrogość, o tyle stosunki pomiędzy Moskwą a Berlinem możemy uznać za wielopłaszczyznowe partnerstwo strategiczne. Dwa główne cele, jakie Rosja usiłuje zrealizować w jego ramach, obejmują osłabienie NATO (poprzez popieranie dystansowania się RFN od USA) oraz uzyskanie uznania UE dla rosyjskiej strefy interesów w Europie Wschodniej. Stosowanym przez Kreml instrumentem realizacji tego ostatniego celu jest powiązanie Niemiec z polityką rosyjską poprzez ofiarowanie im pozycji głównego dystrybutora gazu rosyjskiego w Europie Środkowej. Wzmacnia to dodatkowo Berlin wobec innych stolic w regionie, a dla Moskwy...