Antoni Rybczyński

Antoni Rybczyński
Można powiedzieć, że Łukaszenka sam sobie winien. Popsuł stosunki z Zachodem brutalnymi represjami po grudniowych wyborach prezydenckich i teraz, gdy desperacko chce redukować rosnącą zależność od pożyczek z Moskwy i gospodarczego podporządkowania wielkim rosyjskim koncernom. Nie ma do kogo zwrócić się na Zachodzie o pieniądze na przetrwanie reżimu. Pomoc finansowa w połączeniu z izolacją Białorusi da Moskwie większą kontrolę nad białoruskim systemem politycznym i gospodarką, zwłaszcza w infrastrukturze energetycznej, co potem przełoży się też na zwiększenie przewagi Rosji nad sąsiadami Białorusi, zwłaszcza Polską i krajami bałtyckimi. Rosja najpierw długo droczyła się z udzieleniem kredytu Łukaszence, by w końcu ogłosić, że pożyczka będzie, aliści nie od Moskwy, a od Eurazjatyckiej...
Antoni Rybczyński
Słowa, że „nikt nie obejmuje władzy na zawsze, a ten, kto ma takie złudzenia, poważnie się myli, o czym świadczą niedawne wydarzenia w świecie”, powszechnie odebrano jako wyraz pokory obecnego gospodarza Kremla. Pewne akcenty „niezależności” (innym było stwierdzenie, że wyjście Chodorkowskiego na wolność nie byłoby żadnym zagrożeniem) nie zmieniają jednak przeważającej opinii o porażce, jaką była ta konferencja. Niezależna komentatorka Lilia Szewcowa idzie w ocenie chyba najdalej: „Stojąc przed całym krajem, Miedwiediew popełnił polityczne harakiri”. Widoczne w ostatnich tygodniach podsycanie tematu „Sukcesja 2012” inspirowanymi przez najwyższe władze przeciekami, decyzjami personalnymi i uwagami samych członków tandemu, odwraca uwagę od innej kwestii. W dłuższej perspektywie być może...
Antoni Rybczyński
Z raportu wynika, iż Sztokholm pracuje nad własną doktryną militarną. Jeden z jej punktów przewiduje udzielenie pomocy krajom sąsiadującym w przypadku konfliktu zbrojnego. Szwecja nie jest członkiem Sojuszu, ale od 1994 r. należy do Partnerstwa dla Pokoju. W ostatnim czasie wyraźnie nasiliła się współpraca wojskowa Szwecji z Bałtami, szczególnie Estonią (kilka miesięcy temu podpisano odpowiednią umowę). Nowy minister obrony Estonii Mart Laar jest gorącym orędownikiem sojuszu ze Sztokholmem. W pracach nad nową doktryną wojskową Szwedzi jako jeden z przełomowych momentów od czasu zimnej wojny uznają wojnę w Gruzji w 2008 r. Wskazują, że jedną z przyczyn agresji moskiewskiej był „brak konstruktywnego zaangażowania UE i NATO w przypadku gruzińskim od początku lat 90.”. I przyjmują w...
Antoni Rybczyński
Fantastka Burżanadze 26 maja, w Dniu Niepodległości, MSW Gruzji upubliczniło rozmowę telefoniczną pomiędzy Nino Burżanadze a jej synem Anzorem Bicadze, która miała miejsce podczas gwałtownych protestów w centrum Tbilisi. Była sojuszniczka Saakaszwilego omawia z synem szczegóły planu obalenia rządu. Z wielkim cynizmem mówi, że przewrót mógłby się udać kosztem życia setek niewinnych ludzi „w wojnie domowej”, a co bardziej istotne, z pomocą Rosjan. „To cena śmierci 100 lub nawet 500 ludzi” – Anzor sugeruje swojej matce, na co ta odpowiada: „Tak, masz rację”. Potem dyskutują, jak wielu Gruzinów jest prozachodnich, a ilu prorosyjskich. Burżanadze twierdzi, że ma „bezpośrednie” poparcie 15 proc. rodaków. Jeśli mówi to w rozmowie z synem, a więc nie ma powodu kłamać, to świadczy o jej...
Antoni Rybczyński
Demonstranci wyraźnie dążyli do siłowej konfrontacji, wielu uczestników miało kije, kryło twarze pod maskami. W Batumi i Tbilisi doszło do kilku incydentów. Ale protesty szybko wytraciły dynamikę. W pierwszym dniu było ok. 6 tys. uczestników, dzień później tylko ok. 2 tys. Policja nie dawała się sprowokować, więc Burżanadze ogłosiła, że protestujący będą chcieli uniemożliwić defiladę. Wiedziała, że tym razem w końcu będzie musiało dojść do interwencji. Pozwolenie na demonstrację wygasało o północy z 25 na 26 maja. Władze zaproponowały kilka alternatywnych miejsc na kontynuowanie protestu – chciały jedynie odblokowania trasy defilady. Bez skutku (Burżanadze, już po rozpędzeniu tłumu, kłamała, że władze nie pozwoliły na pokojowe rozejście się ludzi). Kilkuset pozostałych na miejscu...
Antoni Rybczyński
Manewry kontynentalne Oficjalnie kierownictwo Gazpromu bagatelizuje zagrożenie (co nie przeszkodziło uwzględnić łupków jako jednego z obszarów inwestycji w długofalowej strategii koncernu) i pozostaje zadziwiająco pewne, że wydobycie tego gazu w Europie nie rozwinie się na większą skalę. Ciekawej wypowiedzi udzielił podczas niedawnego seminarium w Brukseli wiceszef Gazpromu Aleksandr Miedwiediew. Odnosząc się do prognoz, które przewidują duże zasoby gazu łupkowego w Europie, w tym w Polsce, stwierdził krótko: „To nie kwestia zasobów”. Gazprom i stojące za nim państwo rosyjskie z jego finansowymi i politycznymi możliwościami już rozpoczęło „wojnę z łupkami”. Zdaniem czeskich generałów rezerwy Jirzego Szedivego oraz Andora Szandora, Europę czekają wielkie manewry szpiegowskie. Według...
Antoni Rybczyński
Ale po reelekcji w 2009 r. prezydent zaczął budować własny silny obóz polityczny. W quasi-teokratycznym Iranie nie da się tego zrobić, nie naruszając wpływów duchowieństwa. Dymisja szefa MSZ Manouchehra Mottakiego (grudzień 2010 r.), człowieka Chameneiego, bez uprzedzenia ajatollaha oznaczała, że prezydent ryzykuje otwartą konfrontację. Ali Chamenei i inni mułłowie stracili cierpliwość dopiero 17 kwietnia, gdy prezydent zaatakował ministra bezpieczeństwa. Chodziło nie tylko o przejęcie kontroli nad służbami, ale też obronę najbliższego współpracownika Ahmadineżada – Esfandiara Rahima Mashaeiego. Perski nacjonalizm i czarna magia O szefie administracji prezydenta Mashaeim mówi się, że jest cieniem Ahmadineżada. Przyjacielem i sojusznikiem nie tylko politycznym – ich dzieci się...
Antoni Rybczyński
Oko za oko 13 maja do MSZ Ukrainy wezwano czeskiego charge d’affaires Viteslava Pivonkę, żeby mu oznajmić, iż dwaj urzędnicy z attaszatu wojskowego ambasady zostali ogłoszeni persona non grata. Płk Zdenek Kubička i mjr Petra Novotna mieli zbierać informacje stanowiące tajemnicę państwową. Zatrzymano też współpracujących z czeskim wywiadem wojskowym dwoje obywateli Ukrainy – pracownika przedsiębiorstwa lotniczego i urzędniczkę Ministerstwa Obrony. Rzecznik MSZ Ukrainy Ołeh Wołoszyn powiedział, że Czesi zostali wydaleni na wniosek Służby Bezpieczeństwa Ukrainy. Kierownictwo SBU zwołało konferencję (rzecz rzadko spotykana), na której przekazano informację ws. Czechów. Oficerowie oraz ich ukraińscy współpracownicy mieli działać od kilku lat. Szczególnie interesowały ich kijowskie...
Antoni Rybczyński
Na ławie oskarżonych posadzono poza Sannikauem jeszcze czterech rywali Łukaszenki w wyborach prezydenckich. Dla Mikoły Statkiewicza prokurator zażądał aż 8 lat kolonii karnej o zaostrzonym reżimie, a dla Dźmitryja Wusa – 7 lat. Dla pięciu pozostałych osób sądzonych w tym samym procesie oskarżenie zażądało kar od 4 do 8,5 roku kolonii karnej. W innym zbiorowym procesie sądzeni są Uładzimir Niaklajeu i Wital Rymaszeuski. Dla pierwszego z nich prokurator zażądał 3 lat pozbawienia wolności w zawieszeniu na 2 lata, dla drugiego – 2 lat w zawieszeniu na 2 lata. W procesach za udział w demonstracji 19 grudnia skazano już też ponad 20 innych działaczy opozycji. To głównie niskie wyroki więzienia, często w zawieszeniu. Sądy orzekają też kary ograniczenia wolności, czyli de facto zesłania (...
Antoni Rybczyński
Niezależny publicysta Andriej Piontkowski przypomina na swoim blogu, że podobny front już raz powstał przed „wyborami”. Tyle że nie w 2011, a w 1937 r. I nie nazywał się Wszechrosyjski Front Ludowy, ale Blok Komunistów i Bezpartyjnych. Putin ogłosił swój pomysł w Wołgogradzie, czyli dawnym Stalingradzie. Premier patrzy również w przyszłość niczym wielki modernizator Piotr I. Przy okazji zakończenia układania pierwszej nitki Gazociągu Północnego, Putin nawiązał do słynnego powiedzenia o „Bałtyku – oknie Rosji na świat”, nazywając Nord Stream uchyleniem „lufcika do Europy”. Kilka dni później premier pojechał do fabryki, gdzie produkuje się Łady. Choć miał problemy z uruchomieniem silnika, zachwalał samochód, także działkowiczom („W bagażniku spokojnie zmieszczą się dwa worki ziemniaków...
Antoni Rybczyński
„Reakcyjna” polityka Z kolei rosyjskie „niet” w Radzie Bezpieczeństwa ONZ podczas głosowania nad projektem rezolucji tylko potępiającej użycie siły przeciwko cywilom w Syrii przypieczętowuje zmianę w polityce Moskwy wobec wydarzeń tzw. arabskiej rewolucji. Przez kilka miesięcy Rosja trzymała się raczej w cieniu, nie angażowała w sprawę, ale też nie przeszkadzała za bardzo innym. Dziś widać już wyraźnie, że poczuła się bardzo pewnie na tym polu i wkracza na główną scenę wydarzeń. Do rangi symbolu urasta głosowanie na forum Rady Praw Człowieka ONZ przeciwko rezolucji wzywającej do niezależnego dochodzenia ws. sytuacji w Syrii. Mimo że z góry było wiadomo, że rezolucja przejdzie, bo w tym wypadku Rosja nie ma możliwości weta, Rosjanie stanęli w jednym szeregu z Kubą, Pakistanem i...
Antoni Rybczyński
Dziś sprzeciwia się powrotowi Władimira Władimirowicza na Kreml. Według rosyjskiej prasy, zwłaszcza tej bliższej Miedwiediewowi, Pawłowski stał się kolejną osobą ukaraną za rzekome „wbijanie klina” między prezydenta i premiera. Decyzję o usunięciu Pawłowskiego miał podobno osobiście podjąć Władisław Surkow, lojalny wobec Putina ideolog obecnego systemu, twórca m.in. pojęcia tzw. suwerennej demokracji. Pawłowski przyznaje w licznych wywiadach, że jego dymisja jest karą za złamanie „dyscypliny milczenia” w sprawie sukcesji 2012 r. Postulował on bowiem, by członkowie tandemu jak najszybciej zadeklarowali się w kwestii swoich prezydenckich ambicji. Publicznie wyrażał opinię, że Miedwiediew byłby lepszym kandydatem na prezydenta niż Putin. Jednocześnie tłumaczy, że nie jest wrogiem żadnej...
Antoni Rybczyński
„Tarcza antyrakietowa nie jest wymierzona przeciwko Rosji” – podkreślał Basescu w telewizyjnym wystąpieniu. Mimo to, jeszcze tego samego dnia Moskwa zażądała od USA gwarancji prawnych, że system obrony przeciwrakietowej w Europie nie będzie wymierzony przeciwko strategicznym siłom jądrowym Rosji. Decyzja ws. tarczy w Rumunii „jest sprzeczna z logiką trwającego dialogu amerykańsko-rosyjskiego ws. rozmieszczenia wschodnioeuropejskiego systemu obrony rakietowej” – oświadczył 4 maja szef komitetu polityki zagranicznej Dumy Konstantin Kosaczow. Tego samego dnia odbyło się spotkanie Rady Rosja–NATO, na którym Rosjanie nie zmienili ani o jotę swojego stanowiska. Szef sztabu armii gen. N. Makarow powiedział, że Moskwa jest gotowa przedyskutować wszystkie propozycje ws. europejskiej tarczy...
Antoni Rybczyński
13 kwietnia 2006 r. parlament gruziński ratyfikował dwie umowy: jedną o tranzycie wojskowym Rosji, drugą o likwidacji rosyjskich baz w Batumi i Achalchalaki. Ich wyposażenie trafiło do sąsiedniej Armenii – do bazy w Giumri. Baza ta pozostanie co najmniej do 2044 r. – zgodnie z układem z Rosją, ratyfikowanym 12 kwietnia 2011 r. przez parlament armeński. Wracając do anulowanej umowy gruzińsko-rosyjskiej, to po raz ostatni Moskwa skorzystała z niej w lipcu 2008 r. Po wojnie w sierpniu 2008 r. Rosjanie tylko raz zwrócili się z wnioskiem do Tbilisi o zgodę na transport wojskowy zgodnie z umową, ale Gruzini odmówili. „Myślę, że anulowanie tej umowy tak naprawdę nie wymaga dodatkowych wyjaśnień, bo stoi ona w sprzeczności z naszymi narodowymi interesami” – powiedział Irakli Kawtaradze,...
Antoni Rybczyński
Rosja coraz aktywniejsza „Rok 2010 był stosunkowo spokojny i stabilny” – powiedział dyrektor generalny KAPO Raivo Aeg podczas prezentacji 34-stronicowego dokumentu. Nie było gwałtownych wydarzeń ani kryzysów zagrażających Estonii, jednak aktywność obcych wywiadów była największa na przestrzeni kilku ostatnich lat. Według KAPO, „liczba prób werbunku przez rosyjskie służby specjalne wzrosła o blisko 30 proc. w ciągu ostatnich dwóch lat”. Najaktywniejsza była FSB. Na terenie kraju działają też SWR i GRU – oprócz informacji estońskich są szczególnie zainteresowane dostępem do tajemnic NATO i Unii. „Szybko rozwijają się metody pozyskiwania elektronicznej informacji wywiadowczej, zmienia się też przykrycie wywiadowców. Coraz mniejsze znaczenie ma wykorzystanie statusu dyplomatycznego....
Antoni Rybczyński
Prace nad Iron Dome rozpoczęły się w 2006 r., po wojnie Izraela z libańskim Hezbollahem, kiedy na północną część państwa żydowskiego spadły tysiące pocisków rakietowych. Celem miało być stworzenie mobilnego systemu obrony przeciwko rakietom krótkiego zasięgu, który można by było dyslokować w rejony największego w danym czasie zagrożenia. W marcu rząd ogłosił, że zdecydował o instalacji Żelaznej Kopuły w odpowiedzi na wzrost ostrzału rakietowego z Gazy. Instalacja pierwszego elementu tarczy Iron Dome jest dziełem znanej izraelskiej firmy Rafael. System unieszkodliwia pociski o zasięgu 5–70 km. Koszt każdej baterii wynosi ok. 80 mln dolarów, do tego dochodzą wydatki na stację radarową i system kontroli. Zestrzelenie jednej rakiety to wydatek rzędu 100 tys. dolarów. Dla porównania,...
Antoni Rybczyński
Droga jednokierunkowa Będąc przez ponad dekadę członkiem WTO, Kirgistan zyskał dużo niższe taryfy importowe i eksportowe, niż daje to Związek Celny. Kraj stał się korytarzem tranzytowym dla produktów chińskich płynących do byłego Związku Sowieckiego. Kirgizi importowali na dobrych warunkach towary z Chin, Indii i Turcji, by sprzedawać je sąsiednim krajom i Rosji. Tak powstała duża grupa małych i średnich przedsiębiorców, a rozwijający się gospodarczo i przez lata stabilny politycznie Kirgistan zyskał nawet chlubną nazwę „Szwajcarii Azji Centralnej”. Wejście do Związku Celnego oznacza przyjęcie rosyjskich reguł i przepisów celnych. Wzrost dotychczasowych taryf. Ograniczenie dostępu do rynku chińskiego. Można zatem oczekiwać dużego wzrostu rosyjskiego i kazachskiego eksportu do...
Antoni Rybczyński
Pokazucha Media zagraniczne, rosyjska prasa reżimowa, a nawet nieliczne media opozycyjne – niemal wszędzie to samo: „liberał” Miedwiediew rzucił wyzwanie Putinowi, nabiera sił i odwagi, czym skończy się starcie dwóch gigantów. „Bomby spadające na Trypolis wysadziły tandem” – napisała pewna zachodnia dziennikarka. Nic bardziej fałszywego. I przede wszystkim – naiwnego. Wielu dziennikarzy, ekspertów, polityków dało się wciągnąć w dezinformacyjną grę. Nie ma rywalizacji w tandemie. To wyreżyserowana gra. Właściwie, znając specyfikę moskiewskiej tradycji rządów, na samym wstępie powinno się postawić pytanie: Dlaczego duet prezydent–premier, jeśli faktycznie ma ze sobą problemy, wyciąga je na światło dzienne i nagłaśnia, zamiast ukrywać? Ano dlatego, że rzekomy konflikt ma wzmacniać, a...
Antoni Rybczyński
Optymalny finał poszukiwań Trzy dni po zamachu prokuratura generalna powiadomiła, że w związku z zamachem zatrzymano łącznie pięć osób. Dwie z nich, wykonawcę zamachu i osobę, która mu pomagała, aresztowano. Zaskakuje, że tak szybko i sprawnie schwytano zamachowca. W dwóch podobnych przypadkach, w 2005 i 2008 r., sprawców ataków bombowych nigdy nie zatrzymano. Tym razem nie dość, że zamachowiec dał się złapać błyskawicznie. Jeszcze zrobił władzom i bezpiece wspaniały prezent, biorąc na siebie odpowiedzialność także za ataki sprzed lat. Ale że same zeznania, na dodatek osoby, o której sami śledczy mówią, że jest niezrównoważona, mogą nie być wystarczająco przekonujące, zastępca prokuratora generalnego Andrej Szwed dodał, że „są przekonujące dowody na to, że ładunki wybuchowe użyte w...
Antoni Rybczyński
Przyćpać z PO Afera hazardowa, afera stoczniowa, ale nade wszystko katastrofa smoleńska i potem polityczny mord w Łodzi – w normalnym kraju, wydawać by się mogło, każde z tych wydarzeń powinno zmieść ekipę rządzącą. Ale nie w Polsce. „Grillowa metafora” nie jest już aktualna. Być może była w 2007 r. Uruchomiony wtedy przemysł nienawiści zrobił swoje. Większość Polaków od tej nienawiści się uzależniła, wielu z nich wręcz żyje narkotykiem politycznej nienawiści. Dlatego bardziej odpowiednie byłoby dziś inne porównanie. Bardziej drastyczne. Większość Polaków przypomina dziś ćpuna, który regularnie „bierze”, więc świat wokół wydaje mu się różowy i beztroski. Za dilera robi Donald Tusk i jego spece od PR-u. Nałóg powoli i podstępnie wyniszcza organizm – tak jak obecny rząd demontuje...
Antoni Rybczyński
Miedwiediew przedstawił pomysł, który godzi w jeden z filarów systemu putinowskiego. Ale o tym, że kryzys w duumwiracie pogłębia się, pokazała kilkanaście dni wcześniej sprawa Libii, o czym już pisaliśmy. Wyglądało to tak, jakby ostatnie słowo należało do prezydenta. Ale Putin doskonale wie, że to za nim jest w tej sprawie opinia publiczna. Podobnie milczenie ws. obecności członków rządu w firmach nie jest wcale oznaką słabości Putina. Pozostaje on nadal numerem 1 w rosyjskiej polityce, a kolejne akcje Miedwiediewa wyglądają na coraz bardziej desperackie próby pozostania w grze o Kreml. I nie musi to być wcale wyrazem osobistych ambicji obecnego prezydenta, ale chęci jego zaplecza. O faktycznej słabości Miedwiediewa świadczy przebieg wojny Komitetu Śledczego i FSB z prokuraturą....
Antoni Rybczyński
Warto przypomnieć, że Armenia jest tym krajem postsowieckim, który ma najbogatszą tradycję wielkich ulicznych protestów. Dochodzi do nich po każdych większych wyborach. Po ostatnich w 2008 r., przez dwa tygodnie na ulicach Erewania demonstrowało co najmniej 50 tys. ludzi. W końcu władze uderzyły na tłum – zginęło 10 osób, 200 zostało rannych. Po tamtej jatce liderzy HAK przyczaili się, a regularnie organizowane protesty w latach 2009–2010 systematycznie malały. Wyjście na ulice 18 lutego było największą manifestacją od trzech lat – demonstrowało ok. 10 tys. ludzi. Protestujący krytykowali politykę społeczno-gospodarczą władz, domagali się przedterminowych wyborów, odwoływali się do ostatnich „rewolucji” w krajach arabskich i grozili kontynuacją protestów. I faktycznie, 1 marca w...
Antoni Rybczyński
W mocnych słowach zrugał premiera za jego wypowiedź, uznając ją za „niedopuszczalną w żadnych okolicznościach”. Stwierdził, że nie uważa rezolucji za niewłaściwą oraz, iż rosyjskie MSZ nie wetując jej, wypełniało jego osobiste polecenia. Już wcześniej bywało, że duet pozwalał sobie na pokazanie opinii rosyjskiej różnicy zdań, ale tak mocnego spięcia, w dodatku na oczach całego świata, jeszcze nie było. Na razie to tylko słowa, ale sygnał do elit polityczno-biznesowych w kraju poszedł. Wojna o to, kto będzie prezydentem od 2012 r., już trwa, i to na paru frontach. Afera hazardowa po rosyjsku FSB oskarżyła I zastępcę prokuratora Obwodu Moskiewskiego i kilku wysokich rangą milicjantów o osłanianie nielegalnych salonów gier w stołecznym regionie. Sieć jaskiń gier należała do niejakiego...
Antoni Rybczyński
Alawici, Assadowie, BAAS Baszar Assad rządzi Syrią od 11 lat, kiedy to zmarł jego ojciec Hafez. Partia, na czele której stoją, jest u władzy od 1963 r. BAAS to bliźniacza partia chociażby baasistów Saddama Husajna. Lewicowa (z domieszką arabskiego nacjonalizmu) i totalitarna, całkowicie podporządkowana Assadom. Od czasów zduszenia przy pomocy czołgów i lotnictwa powstania sunnitów w Hamie w 1982 r. Syria nie zaznała wewnętrznych wstrząsów, nie licząc niewielkich zamieszek na terenach zamieszkanych przez Kurdów. Kraj boryka się dziś jednak z tymi samymi problemami, które prowokują do wyjścia na ulice ludzi w innych krajach regionu – wysokie bezrobocie, zamierający wzrost gospodarczy, represje polityczne. Wreszcie elita rządząca, należąca do innego odłamu islamu niż większość...
Antoni Rybczyński
Gra o Zatokę Historia i struktura religijna Bahrajnu (70 proc. mieszkańców to szyici) powoduje, że irańscy ajatollahowie od dawna dążą do obalenia dynastii al-Chalifa i zastąpienia jej proirańskim rządem, pierwszym w arabskich krajach Zatoki. To ułatwiłoby następnie bunt szyickich mniejszości w innych petromonarchiach, zwłaszcza w Arabii Saudyjskiej i Kuwejcie, gdzie szyici stanowią ok. 1/5 populacji. Sunniccy władcy mówią o irańskiej „piątej kolumnie” w państwach Zatoki. Doszukują się agentury w najemnych pracownikach z innych krajów Bliskiego Wschodu, przede wszystkim Libanu. Rijad twierdzi, że udało mu się rozpracować mechanizm przenikania irańskich agentów do Bahrajnu. Obywatele Libanu (agenci Hezbollahu i Iranu) zwracają się o pozwolenie na pracę w Zjednoczonych Emiratach...
Antoni Rybczyński
Uzależnić od węglowodorów Podobnie jak w przypadku wojny w Libii także na dramacie Japończyków Rosja zyskuje przede wszystkim w sferze energetycznej. Atomowa klęska już zmusiła Tokio do sięgnięcia po większe ilości rosyjskiego LNG dla własnych elektrowni gazowych, w celu częściowego przynajmniej pokrycia deficytu energetycznego. Oprócz gazu Rosja oferuje większe ilości węgla. Udział węgla i gazu w japońskim bilansie energetycznym stanowił dotychczas odpowiednio – 22 proc. i 17 proc. Gazprom przygotowuje do ekspedycji dwie partie skroplonego gazu po 100 tys. t w kwietniu i maju. Rosja gotowa jest też kierować do Japonii nadwyżkę – 6 tys. megawatów – energii elektrycznej z Dalekiego Wschodu. Będzie to jednak wymagało ułożenia podwodnego kabla, co może zająć ponad rok. Premier...
Antoni Rybczyński
Ta bierność wynikała zapewne z tego, że Rosja w Tunezji i Egipcie nie ma szczególnych interesów. Dopiero zaskakująco gwałtowna wojna w Libii skłoniła (zmusiła?) Moskwę do większej aktywności. Niby potępia stosowanie przez Kaddafiego przemocy wobec cywilów, ale jednocześnie sprzeciwia się jakiejkolwiek interwencji zbrojnej i wzywa do dialogu i porozumienia wewnątrzlibijskiego. Chaos w Libii wzmacnia także pozycję Rosji jako głównego dostawcy gazu do Europy. Putin już to wykorzystuje, żądając ustępstw ws. trzeciego pakietu energetycznego. Moskwę cieszy też, że sytuacja w Maghrebie odwraca uwagę UE od kierunku wschodniego – jeszcze w styczniu to Białoruś była na unijnej „tapecie”. Rosja może to wykorzystać dla wzmocnienia swoich wpływów w przestrzeni postsowieckiej – i to w newralgicznym...
Antoni Rybczyński
Większość ekspertów i publicystów jest przekonana, że to najlepsze wybory od odzyskania niepodległości przez Estonię. Pod każdym względem. Od stylu kampanii (bardzo merytorycznej i wszechstronnej tematycznie) po wynik głosowania. Większość Estończyków zaakceptowała politykę oszczędności forsowaną przez „reformistów”. Ale kręgi biznesowe bardziej kibicowały młodszemu koalicjantowi – IRL Marta Laara. Bo chodzi nie tylko o cięcia i zaciskanie pasa, ale też dalsze reformy i inwestycje. Ekonomiczny dziennik „Äripäev”, który na wzór amerykańskich gazet wskazał tuż przed wyborami swojego faworyta, uzasadniał wyższość IRL nad „reformistami” nie tylko programem (IRL obiecał głębsze reformy, w tym obniżkę podatków), ale też osobą lidera: „Laar już dwa razy pokazał, że byłby lepszym premierem od...
Antoni Rybczyński
Co prawda, tylko ok. 25 proc. Mołdawian opowiada się za wejściem do NATO (przy ok. 60 proc. opowiadających się z członkostwem w UE), ale wynika to w dużej mierze z tego, że do tej pory kwestii przystąpienia do Sojuszu w mołdawskiej debacie publicznej w ogóle nie było. Już same ambicje unijne były czymś rewolucyjnym dla mocno zsowietyzowanej klasy politycznej. Wspominanie o NATO to wyzwanie rzucone Moskwie, która ma wojsko w zbuntowanym Naddniestrzu. Właśnie to byłby główny problem w staraniach Mołdawii o członkostwo w Sojuszu. Taką przeszkodę jak konstytucyjny zapis neutralności i niewchodzenia do bloków militarnych można usunąć własnymi siłami. Marinuta sugeruje referendum. Oprócz skrócenia drogi do Unii i nowych możliwości rozwiązania konfliktu w Naddniestrzu, mołdawski minister...
Antoni Rybczyński
Niepokój budzi szczególnie dążenie Warszawy do dalszego „ocieplania” relacji z Rosją, za co zyskuje pochwały Francji i Niemiec. „Waga państw nie jest jednakowa. W przypadku konfliktu Polska zapewne zdecydowałaby się na utrzymanie dobrych stosunków z dużymi państwami, np. z Niemcami czy Rosją, a nie z Litwą”– uważa politolog. Plecami do Wilna Czy nagłaśnianie przez prorządowe media i polityków koalicji problemów mniejszości polskiej na Litwie właśnie teraz to przypadek? Z pewnością nie – to wygodne alibi, żeby odwrócić się plecami do Wilna. Gdyby faktycznie Warszawa coś robiła dla rodaków nad Wilią. Ale tak nie jest – chodzi o to, by istniał problem. A że realizuje się w ten sposób odwieczną moskiewską strategię na polskich Kresach, czyli skłócanie zamieszkujących je narodów......
Antoni Rybczyński
7 lutego na specjalnie zwołanej konferencji prasowej premier Litwy Andrius Kubilius ostrzegł, że budową terminalu zainteresowane są spółki związane z Gazpromem. „Nie zaplanujemy terminali gazu skroplonego w krajach bałtyckich bez gwarancji, że nie będą one używane do eksportu surowca”- powiedział Kubilius. Istnieje, jak mówi, poważne niebezpieczeństwo, że terminal, który ma powstać na Łotwie, będzie używany nie do importu gazu dla Bałtów, a do eksportu rosyjskiego surowca. „Jeśli terminal zostanie zbudowany przez spółkę zależną Gazpromu, Gazprom uzyska na niego wpływ, co jest nie do zaakceptowania przez Litwę. Nie stanowiłoby to wówczas prawdziwej alternatywy dostaw gazu” – dodał Česlovas Stankevičius, szef Komisji Spraw Europejskich w litewskim parlamencie. Wystąpienie litewskich władz...
Antoni Rybczyński
Ośrodek będzie zlokalizowany tuż obok już istniejącego głównego ośrodka szkoleniowego rosyjskiej artylerii w Mulinie k. Niżnego Nowogrodu nad Wołgą. W przygotowanym przez Niemców ośrodku szkoleniowym rosyjskie jednostki wielkości brygady będą mogły ćwiczyć gotowość bojową w operacjach połączonych rodzajów broni, używając dostarczonego przez Rheinmetall sprzętu, który symuluje realistyczne warunki pola bitwy i dokonuje oceny działań oddziałów i sztabu. Centrum zbudowane przez Niemców przyczyni się do podniesienia jakości ćwiczeń wojsk rosyjskich. Jest to szczególnie ważne po doświadczeniach z wojny 2008 r. Rosjanie pokonali militarnie Gruzję, ale kilka dni walk pokazało, jak fatalne dla losów ofensywy są braki i nieporozumienia taktyczne, operacyjne między różnymi rodzajami wojsk armii...
Antoni Rybczyński
Kłopotliwy koalicjant Ostry konflikt między PDSh i PSSh ciągnie się od czasu wyborów parlamentarnych w czerwcu 2009 r. Wygrała je minimalnie Partia Demokratyczna, przedłużając swoje rządy, ale lewica oskarża Berishę o sfałszowanie wyników. Temperatura politycznego sporu wzrosła jeszcze bardziej od listopada 2010 r., gdy opozycja wznowiła masowe demonstracje, oskarżając rząd o korupcję i złe zarządzanie funduszami publicznymi. Iskrą, którą padła na tę beczkę prochu, okazało się oskarżenie o korupcję wicepremiera Ilira Mety. Berisha zdymisjonował Metę, ale dla opozycji było to za mało, zażądała przedterminowych wyborów i wyszła na ulice. Socjalistyczny Ruch na rzecz Integracji (LSI), któremu przewodniczy Meta, zapewnia kilka dodatkowych głosów potrzebnych partii Berishy do większości...
Antoni Rybczyński
Irlandzkie paszporty są bardzo cenione przez tajnych agentów i ugrupowania terrorystyczne ze względu na neutralny status Zielonej Wyspy. W czerwcu 2010 r. rząd Irlandii zażądał od Izraela odwołania jednego z pracowników ambasady w Dublinie w związku z wykorzystaniem ośmiu sfałszowanych paszportów irlandzkich do zamachu dokonanego w styczniu 2010 r. w Dubaju na jednego z przywódców Hamasu. Tym razem śledztwo Gardy ustaliło, że rosyjscy agenci skradli tożsamość sześciu obywateli Irlandii, by spreparować fałszywe paszporty, używane potem przez członków siatki nielegałów SWR, rozbitej latem ub.r. w USA. Dzięki dokumentom otrzymanym od Amerykanów, Garda ustaliła, że jeden z „10-tki z Arlington”, który używał w USA nazwiska Richard Murphy, zdobył w Rzymie sfałszowany irlandzki paszport na...
Antoni Rybczyński
Przekonać Zachód Choć stosunki z USA, tak bliskie w czasach prezydentury George’a W. Busha, uległy ochłodzeniu po wojnie z Rosją, a zwłaszcza po objęciu urzędu przez Obamę, Micheil Saakaszwili jest na tyle doświadczonym mężem stanu, że zdaje sobie sprawę, iż na Amerykę obrażać mu się po prostu nie wolno. I robi swoje. Wysyła żołnierzy do Afganistanu, wspiera politykę amerykańską, gdzie się da. W ten sposób przetrwał chyba najgorszy okres – bo po wyborach do Kongresu polityka zagraniczna Ameryki raczej nie może być już tak bezrefleksyjnie pro-moskiewska. W styczniu Saakaszwili uzyskał drugą w ostatnich miesiącach (po blisko dwóch latach przerwy) możliwość bezpośredniej rozmowy z prezydentem USA. Podczas trzydniowej podróży za ocean gruziński prezydent spotkał się też z Joe Bidenem i...
Antoni Rybczyński
„Republika Gruzji powinna być znaczącym partnerem w przyszłej współpracy obronnej z USA, jako przyszły członek NATO lub w innym charakterze; już teraz jest jednym z naszych najbardziej lojalnych sojuszników w misji NATO w Afganistanie” – podkreślają senatorowie. Pod pismem podpisali się Jon Kyl (R-Arizona), James Risch (R-Idaho), Mark Kirk (R-Illinois) i James Inhofe (R-Oklahoma). Propozycja senatorów republikańskich wywołała radość w Tbilisi i krytykę w Moskwie. Wiceminister spraw zagranicznych Gruzji David Dżałagania powiedział 7 lutego, że Tbilisi jest zainteresowane systemem radarowym amerykańskiej tarczy antyrakietowej. Błyskawicznie zareagowała też Rosja, choć pomysł nie jest – przynajmniej na razie – oficjalnym projektem i za rządów Obamy ma minimalne szanse na realizację....
Antoni Rybczyński
Nowa-stara koalicja W wyniku zawartej umowy koalicyjnej szef Partii Liberalno-Demokratycznej (PLD) Vlad Filat pozostał na stanowisku premiera. Choć jego ugrupowanie zdecydowanie zwiększyło swój stan posiadania w porównaniu z poprzednią kadencją, poszedł na ustępstwa wobec wyraźnie słabszych partnerów – w imię „kontynuacji”. Lider Partii Demokratycznej (PD) Marian Lupu został wybrany spikerem parlamentu, pełniącym obowiązki głowy państwa. Jest też kandydatem AIE na prezydenta. Gdyby nim został, na stanowisko spikera parlamentu wróci lider Partii Liberalnej Mihai Ghimpu (pełnił tą funkcję w poprzedniej kadencji). Partia tego ostatniego, najsłabsza w koalicji, jest też najbardziej prozachodnia i najmniej zoligarchizowana. Inaczej jest w PLD i PD, a ten rosnący wpływ biznesu na rządy...
Antoni Rybczyński
Rosja uznaje na papierze integralność terytorialną i suwerenność Mołdawii, a jednocześnie trzyma swoje oddziały w Naddniestrzu i od czasu do czasu próbuje skłonić Kiszyniów do uznania legalności ich stacjonowania. Za taką próbę można uznać ostatnie sugestie ambasadora. Pojawiły się teraz nie przypadkiem. Lada chwila ma dojść do kolejnej próby wyboru prezydenta w parlamencie mołdawskim (szanse są nikłe), a w wymiarze międzynarodowym do renegocjacji Traktatu o Siłach Konwencjonalnych w Europie (CFE) – obecność żołnierzy rosyjskich w Naddniestrzu to wciąż jeden z głównych problemów. Gazprom z początkiem roku podniósł cenę gazu dla Mołdawii do 294 USD za 1000 m sześc. Podwyżka jest zgodna z umową rosyjsko-mołdawską. Tyle że podwyżki generują coraz większy dług tego kraju wobec Gazpromu. W...
Antoni Rybczyński
W podwarszawskim pałacu omawiano istotniejszą kwestię – budowę nowego systemu bezpieczeństwa europejskiego, zaproponowanego przez Dmitrija Miedwiediewa jeszcze w czerwcu 2008 r. w Berlinie. Potwierdził to mimowolnie sam Sikorski, relacjonując, że podczas szczytu „była też mowa o przyszłości polityki bezpieczeństwa Europy”. Małe sprostowanie: nie „też”, ale przede wszystkim. Deauville–Wilanów–? Najważniejszy przekaz wilanowskiego szczytu, czyli deklaracja Komorowskiego o zaproszeniu prezydenta Rosji do rozmów w Trójkącie Weimarskim, to żadna sensacja i polityczny sukces, jak próbowano to przedstawić w niektórych polskich mediach (za mediami rosyjskimi). To zaplanowany już wcześniej kolejny krok w budowaniu francusko-niemiecko-rosyjskiego modelu „bezpiecznej Europy”. Warto zwrócić...
Antoni Rybczyński
Postrzelać sobie z kuszy Cały spisek koordynowano pod przykrywką ruchu o dumnej nazwie „Pospolite ruszenie Minina i Pożarskiego”. Spiskowcy mieli tworzyć szkolące się grupy bojowe. Na sygnał Kwaczkowa miano zająć koszary w Togliatti, Samarze, Włodzimierzu i innych miastach, a potem ruszyć na Moskwę. Sęk w tym, że póki co cała ta złowroga historia opiera się na zeznaniach jednego człowieka – Piotra Gałkina, szefa komórki spiskowej w Togliatti. A jak wyglądały rzekome szkolenia konspiratorów? W takim na przykład Togliatti grupa nastolatków chadzała do lasu, by postrzelać sobie z... kuszy. W ogóle można by sobie zadać pytanie, jak emeryt z paroma tysiącami dolarów na koncie, obserwowany pilnie od lat przez FSB (o tym dlaczego, nieco dalej), tworzy spisek o zasięgu ogólnokrajowym, z...
Antoni Rybczyński
Byłej premier wręczono zakaz opuszczania miejsca zamieszkania, nie może wyjechać z Kijowa. W tej sprawie przesłuchiwany był też m.in. najbliższy współpracownik Tymoszenko, wicepremier w jej rządzie – Ołeksandr Turczynow. Tego samego dnia prokuratura poinformowała też o aresztowaniu pod zarzutem nadużycia uprawnień służbowych ministra ochrony środowiska naturalnego w rządzie Tymoszenko – Hryhorija Filipczuka. Dwa dni wcześniej, 13 grudnia, Prokuratura Generalna poinformowała o postawieniu zarzutów byłemu szefowi MSW w rządzie Tymoszenko Jurijowi Łucence (nadużycia stanowiska i fałszerstwa). Wcześniej aresztowano trzech innych współpracowników szefowej BJuT: byłego wiceministra obrony Wałerija Iwaszczenkę, byłego szefa służb celnych Anatolija Makarenkę i byłego wiceprezesa państwowego...
Antoni Rybczyński
Afera wybuchła 16 grudnia, gdy największe gazety napisały, że KAPO przekazała prezydentowi Toomasowi Hendrikowi Ilvesowi, premierowi Andrusowi Ansipowi i szefowi MSW Markowi Pomerantsowi raport na temat Savisaara. Zarzuciła mu, że zaakceptował przyjęcie bardzo dużej sumy pieniędzy z Rosji na kampanię wyborczą jego Partii Centrum. Kilka dni później KAPO odtajniła i opublikowała raport, ze szczegółami opisując konszachty mera Tallina z Rosjanami. Cerkiewna przykrywka 9 lutego 2010 r. w Tallinie gościł z wizytą jeden z najbliższych współpracowników Putina, były oficer KGB (specjalność: ONZ) Władimir Jakunin. Spotkał się z głową Cerkwi prawosławnej w Estonii metropolitą Korniłem. Doszło też do kolacji, podczas której po raz pierwszy omawiano kwestię pomocy finansowej Rosjan dla partii...
Antoni Rybczyński
Scenariuszy kilka Dziwi zaskoczenie wywiadów różnych państw rozwojem sytuacji w Egipcie. Jeszcze 25 stycznia gen. Aviv Kochavi, nowy szef wojskowego wywiadu Izraela, zapewniał na posiedzeniu komisji Knesetu, że „nie ma żadnych wątpliwości co do stabilności reżimu w Egipcie”. Jeśli Izraelczycy byli tak zaskoczeni, to co powiedzieć o USA czy Europie? Obama zwołał w tej sprawie w trybie pilnym swoich doradców dopiero po rozmowie telefonicznej z Mubarakiem 28 stycznia. Reżim może przetrwać. Z Mubarakiem na czele, lub nie. Może też dojść do głosu młodsza generacja oficerów. Ale nawet przy pozostaniu u władzy armii pewne zmiany w polityce zagranicznej są nieuniknione. Najmniej prawdopodobne jest oddanie władzy przez wojsko i wybory, powodujące, że Egipt podąży drogą demokratycznych reform...
Antoni Rybczyński
Patruszew–Sieczin–Putin Te najgorsze – oprócz udziału w eksterminacji narodu czeczeńskiego – miały miejsce zaraz po objęciu przez Patruszewa stanowiska szefa FSB. We wrześniu 1999 r. w kilku rosyjskich miastach doszło do serii zamachów bombowych na bloki mieszkalne. Zginęły setki Rosjan. Szybko okazało się, że to prowokacja FSB, która dała pretekst do agresji na Czeczenię. Patruszew pomógł Putinowi utrwalić władzę na Kremlu. Pomagali sobie zresztą wielokrotnie już wcześniej. Poznali się w leningradzkim KGB w latach 70. W 1992 r. Patruszew został ministrem bezpieczeństwa Republiki Karelii. Z pozoru peryferyjny region, więc i mało znacząca funkcja. Tyle że to właśnie tamtędy na początku lat 90. płynął przemyt towarów i transfer brudnych pieniędzy powstałej w St. Peteresburgu...
Antoni Rybczyński
Pojawiły się nawet tłumaczenia, że FSB przeoczyła zamachowca, bo wypatrywała kobiety (dotychczas samobójcze ataki przeprowadzały kobiety-szahidki). Inne wątpliwości dotyczą tego, czy nie była to przypadkowa eksplozja, a bomba miała być zdetonowana dopiero w samolocie. Na miejscu wybuchu pozostał krater w podłodze – co wskazywałoby z kolei, że bomba była w walizce, a nie na pasie zamachowca. Ostrożny reżim Nie mniej pytań wiąże się z poszukiwaniami współuczestników i zleceniodawców zamachu. Od razu skupiono się wyłącznie na tropie kaukaskim. Nieoczekiwanie, dwa dni po ataku, Putin oświadczył, że zamach nie miał związku z Czeczenią. Nie oznacza to, że nie może chodzić o inną republikę kaukaską. Tradycyjnie pojawiły się spekulacje o związkach z podziemiem islamskim w Dagestanie, skąd...

Pages