Antoni Rybczyński

Antoni Rybczyński
Atomowa szansa Gazpromu Grossmann podkreślił, że realizacja memorandum może zagwarantować RWE pewne i konkurencyjne zaopatrzenie w gaz oraz stanowić podstawę dla partnerstwa w eksploatacji elektrowni węglowych i gazowych poza Niemcami. Ale zdecydowanie więcej zyskuje Gazprom. Poprzez umowę z RWE (i zapewne już niedługo z innymi koncernami), może po raz pierwszy uzyskać własność i prawa operacyjne w sektorze produkcji energii elektrycznej Europy Zachodniej. Podpisane memorandum daje RWE prawo do wyłącznych rozmów przez okres trzech miesięcy na temat realizacji wspólnych projektów energetycznych w Niemczech, Wielkiej Brytanii i krajach Beneluksu. Skąd taki okres „wyłączności” na negocjacje? Zapewne Gazprom zamierza negocjować podobne porozumienia z E.ON i być może innymi niemieckimi...
Antoni Rybczyński
Sojusz był głównym instytucjonalnym gwarantem bezpieczeństwa dla Europy od końca zimnej wojny, ale z biegiem czasu stale tracił strategiczną tożsamość i zaszczepił wśród – głównie nowych, zagrożonych rosyjskim rewizjonizmem członków – wątpliwości co do realności wywiązania się NATO z zobowiązań art. 5 traktatu. Sikorski nie kryje już nawet, że jeśli chodzi o obronność, ważniejsza jest dla niego Unia Europejska niż NATO. Dlatego stoi w pierwszym szeregu, jeśli chodzi o psucie wizerunku Sojuszu wśród Polaków (tak jak to robiono wobec USA za czasów rozmów o tarczy antyrakietowej). Kiedy niedawno NATO odtajniło dokumenty dotyczące Polski z lat 1980–1984, pan minister oznajmił, że dokumenty przejrzał, niby ocenę zostawia historykom, ale jednak – nawiązując do reakcji na stan wojenny w PRL...
Antoni Rybczyński
A jak zareagował główny zainteresowany, prezydent elekt? Był akurat z wizytą w USA (spotkał się m.in. z Barackiem Obamą), więc wiadomości o bracie były dla niego wielce kłopotliwe. Nie chciał ich komentować. Dopiero po powrocie do kraju zaprzeczył, że wysłał brata do Rosji. A Gana Peru zawiesiła Alexisa w prawach członka (był wysokim rangą działaczem partii). Trzeci z braci Humala, Ulises, powiedział, że Alexis mógł pojechać do Rosji za aprobatą partii, a bez wiedzy prezydenta elekta. Być może liczono na większą dyskrecję strony rosyjskiej. Trudno wyobrazić sobie, żeby młodszy Humala na własną rękę negocjował w Moskwie, a tym bardziej, że Rosjanie rozmawialiby z kimś reprezentującym wyłącznie samego siebie. Tymczasem wiadomo, że Ollanta Humala zapowiada rewolucję w polityce gazowej...
Antoni Rybczyński
Puścili wolno do Moskwy Dopiero 14 lipca wieczorem na lotnisku Schwechat w Austrii został zatrzymany. Mimo że szef litewskiej dyplomacji rozmawiał w nocy ze swoim austriackim partnerem Michaelem Spindeleggerem, prosząc go o wydanie Gołowatowa, były oficer KGB został po niecałych 24 godzinach zwolniony i odleciał do Moskwy. Austriackie ministerstwo sprawiedliwości tłumaczy, że wystawiony przez Wilno nakaz aresztowania był niejasny. „Zarzuty w nim postawione nie były wystarczające do aresztowania” – powiedział rzecznik resortu Peter Puller. Dodał, że austriaccy prokuratorzy chcieli od Litwinów więcej szczegółów, ale nic z Wilna do nich nie dotarło. Litwa odrzuca ten argument, twierdząc, że Austria otrzymała „wszelkie informacje w ciągu kilku godzin”. Wiedeń chyba nie spodziewał...
Antoni Rybczyński
Pierwsi w Europie 30 czerwca litewski Seimas przyjął prawo zabraniające dostawcy gazu ziemnego posiadania lub zarządzania gazociągami w kraju. Jest to zgodne z Trzecim Pakietem Energetycznym, przyjętym przez UE w 2009 r., a który wszedł w życie w marcu 2011 r. (członkowie Wspólnoty dostali czas na wprowadzenie w życie wszystkich postanowień najdalej do 2014 r.). Jeden z najważniejszych zapisów zabrania, żeby jedna firma jednocześnie dostarczała gaz na dany rynek i go na tym rynku transportowała i dystrybuowała. Na skutek przyjętego przez litewski parlament prawa albo Gazprom zrezygnuje z udziałów w koncernie Lietuvos dujos (Litewski Gaz), albo Lietuvos dujos będzie musiał sprzedać system rurociągów i dystrybucji gazu. W tym drugim przypadku będzie nadal działał jako importer...
Antoni Rybczyński
Laar mówił o taktyce, jaką zastosuje armia estońska. Ważnym elementem obrony ma być wojna partyzancka, przygotowania do której, według Laara, są już w toku. „Mogę potwierdzić, że konkretne przygotowanie odpowiednich pododdziałów już się rozpoczęło. Stale to monitoruję” – powiedział Laar. Z depesz ambasady USA w Tallinie ujawnionych przez Wikileaks wynika, że Estonia zaczęła wzmacniać swój potencjał obronny po wojnie w 2008 r. Nowy Plan Rozwoju Obrony (DDP) na lata 2009–2018 przewiduje oczywiście działanie w ramach NATO, ale też pokazuje, jak dużą wagę przywiązuje się do rozwoju zdolności obrony terytorialnej i jej wczesnej fazy. DDP wzywa do inwestowania w rozwój instalacji wczesnego ostrzegania, obrony powietrznej oraz przeciwpancernej. Zachowuje pobór do wojska, zwiększa...
Antoni Rybczyński
„Mapa drogowa donikąd” Tak naprawdę to nie wiadomo, na czym opierano nadzieje. Woli kompromisu nie ma po żadnej ze stron. Obie twierdzą także, iż społeczność międzynarodowa faworyzuje stronę drugą. Rozmów nie ułatwia też rosnąca dysproporcja potencjałów militarnych – w ciągu ostatnich pięciu lat znacznie wzmocnił się Azerbejdżan. Ale w Baku twierdzą, że w obronę Armenii coraz bardziej angażuje się militarnie Rosja (niedawno przedłużono i rozbudowano umowę o współpracy i obecności wojskowej Rosjan w tym kraju). Spotkanie w Kazaniu trwało cztery godziny. Ledwo prezydenci rozjechali się z niczym, ruszyła lawina wzajemnych oskarżeń o porażkę negocjacji. Winne są obie strony – bo w dokumencie, który miano podpisać, były zapisy nie do przyjęcia – jedne dla Azerbejdżanu, drugie dla Armenii...
Antoni Rybczyński
Kiedy 7 czerwca podniesiono ceny paliwa o 30 proc., a była to już czwarta w tym roku podwyżka (w sumie o 65 proc.!), tego samego dnia ok. 1,5 tys. kierowców zablokowało centrum Mińska. Milicja była bezsilna, bo wielu udawało, że popsuło im się auto, zaś odholowanie uniemożliwiał gigantyczny korek. To była jedna z pierwszych akcji zwołanych przez sieci socjalne w internecie. Najbardziej znana jest jednak „rewolucja przez sieć społeczną”. Co kilka dni w Mińsku i innych miastach zbierają się milczące tłumy. Nie wysuwają żadnych postulatów politycznych, nie posługują się żadną symboliką, tylko ograniczają się do pochodów przerywanych oklaskami. Akcja jest coraz popularniejsza: 8 czerwca w Mińsku przyszło ok. 500 osób, 15 czerwca było już kilka tysięcy. Początkowo bezpieka nie miała pojęcia...
Antoni Rybczyński
Pomijając już wszystkie ówczesne uwarunkowania, wytaczanie procesu w tej sprawie zakrawa na kpinę. Gdyby w taki sam sposób podejść do wszystkich oficjalnych i mniej oficjalnych porozumień w sektorze energetycznym Ukrainy, to przed sądem musiałaby stanąć chyba cała elita polityczna tego kraju. Jeden przykład. W 2006 r. rządząca dziś Partia Regionów Wiktora Janukowycza ramię w ramię z Blokiem Julii Tymoszenko głosowała przeciwko podpisaniu poprzedniego kontraktu gazowego z Rosją. Jeszcze bardziej niekorzystnego dla Kijowa niż podpisany trzy lata później przez Tymoszenko. I co? Ani ówczesny premier, a dziś lider Naszej Ukrainy Jurij Jechanurow, ani ówczesny prezydent Juszczenko, gorąco popierający porozumienie z Gazpromem, nie usłyszeli żadnych kryminalnych zarzutów. Za to Tymoszenko...
Antoni Rybczyński
23 maja, w samym apogeum antyrządowych demonstracji w Tbilisi, Okruaszwili miał przy wsparciu 200 żołnierzy specnazu GRU przejechać z Władykaukazu do Cchinwali, a potem na terytorium kontrolowane przez rząd Gruzji, aby uczestniczyć w antyrządowym przewrocie. Jeśli zarzuty Gruzji się potwierdzą, powstaje pytanie, co na to Francja? Paryż udzielił Okruaszwilemu azylu w 2007 r. A ten nie tylko że spiskuje wciąż przeciwko legalnemu rządowi w Tbilisi, to na dodatek swobodnie jeździ na rosyjski Kaukaz. Czy należy to tłumaczyć specjalnym partnerstwem Francji i Rosji? Spisek Okruaszwilego jest już drugim takim przedsięwzięciem radykalnej opozycji rozbitym przez władze, a związanym z majowymi protestami w Tbilisi. Były minister obrony, któremu grozi 11 lat więzienia za korupcję, zapewniał, że...
Antoni Rybczyński
W przeciwieństwie do niego Janukowycz zaraz po wyborczym zwycięstwie w lutym 2010 r. ogłosił stosunki z Chinami jednym z priorytetów swojej polityki zagranicznej. Spotkał się z Hu Jintao wcześniej dwa razy, zanim chiński prezydent przyleciał na Ukrainę (we wrześniu 2010 r. Janukowycz gościł w Chinach). Jiang Zemin, poprzednik Hu na stanowisku prezydenta Chin, przebywał z wizytą na Ukrainie przed 10 laty. Zacieśnianiem relacji z Państwem Środka Kijów, jeśli chce utrzymać jako taką niezależność od Moskwy, może zyskać więcej niż zbliżeniem do Europy. Chińczycy przynajmniej nie zadają niewygodnych pytań o przestrzeganie praw człowieka i prześladowanie opozycji. Podczas gdy Pekin jest zainteresowany głównie współpracą wojskowo-techniczną, Kijów postrzega Chiny jako źródło inwestycji w...
Antoni Rybczyński
Rosyjski „BOR” jak SS i NKWD Odwracając się od demokracji, Putin i jego koledzy z KGB musieli pójść w jakimś kierunku. Powrót do modelu sowieckiego był nierealny. Korzystne było sięgnięcie do części zasad, haseł i programu „czerwonej” Rosji (zwłaszcza w polityce zewnętrznej), ale główne podstawy ideologii nowego państwa znaleziono w okresie wcześniejszym. Budowaniu „wertykalu władzy” i wszechwładzy korporacji czekistów towarzyszyło wprowadzanie do życia publicznego nowej wersji ideologii czasów Aleksandra III, sprowadzającej się do trzech znanych haseł „autokracja, prawosławie, narodowość”. Sam Putin patronował odrodzeniu wielkorosyjskiego nacjonalizmu i prawosławia. Były oficer KGB, szkolony w duchu państwowego ateizmu, nagle zaczął pojawiać się demonstracyjnie na religijnych...
Antoni Rybczyński
W 1975 r. Bonner odebrała w imieniu męża Pokojową Nagrodę Nobla. Podczas posiedzenia Kolegium KGB w 1976 r. Jurij Andropow nazwał Sacharowa „wrogiem publicznym numer jeden”, i tak było przez następnych dziewięć lat. Jelenie Bonner KGB nadało pseudonim „Lisica”. Próbowano na różne sposoby skłócić rodzinę, skompromitować fałszywymi oskarżeniami natury obyczajowej. To wtedy zaczęły się poważne problemy Jeleny z sercem. W drugiej połowie lat 70. Bonner zaangażowała się w przerzucanie na Zachód prac dysydentów i zakładanie struktur pomagających rodzinom więźniów politycznych. Wielokrotnie była aresztowana. Poddawano ją presji i szantażowi. Dzieci wyrzucono ze studiów i zmuszono do emigracji. W 1976 r. Bonner współtworzyła Moskiewską Grupę Helsińską, pierwszą w Związku Sowieckim organizację...
Antoni Rybczyński
Reaktory pozostałych dziewięciu elektrowni będą stopniowo wygaszane w latach 2015–2022. Obecnie Niemcy 40 proc. energii produkują z węgla, 24 proc. z atomu, 14–17 proc. ze źródeł odnawialnych (elektrownie wiatrowe i wodne, baterie słoneczne), 13 proc. z gazu, 4 proc. z ropy, 6 proc. z innych źródeł. By złagodzić skutki rezygnacji z energii atomowej, Niemcy planują przyspieszenie budowy nowych elektrowni – przede wszystkim gazowych. Nie przypadkiem minister gospodarki Philipp Roesler pojawił się w Moskwie, aby dyskutować o współpracy energetycznej już dzień po tym, jak Berlin zdecydował o odejściu od atomu. Niemcy zapowiadają dążenie do większych oszczędności i wykorzystanie w większym stopniu odnawialnych źródeł energii. Ale w krótkiej perspektywie najbliższej dekady, a już na pewno...
Antoni Rybczyński
Rosja... pomogła Po 2003 r. wraz z wprowadzanymi reformami prężnie zaczęła rozwijać się gospodarka. W latach 2005–2008 tempo wzrostu utrzymywało się na poziomie ponad 8 proc. PKB w skali roku. Coraz większym strumieniem do kraju płynęły inwestycje zagraniczne. W szczytowym 2007 r. FDI (bezpośrednie inwestycje zagraniczne) wyniosły przeszło 2 mld USD (w 2003 r. było 340 mln USD). Gwałtowny rozwój przyhamowały w drugiej połowie 2008 r. dwa wydarzenia: globalny kryzys oraz agresja Rosji. W 2010 r. bezpośrednie inwestycje zagraniczne wyniosły tylko 1/4 tego, co w 2007 r. W 2009 r. PKB spadł o 3,9 proc. Wcześniejsze reformy przyczyniły się jednak do tego, że Gruzja szybko wróciła na ścieżkę silnego wzrostu. W 2010 r. PKB wzrósł – po spadku rok wcześniej – o 6,4 proc. A wszystko to...
Antoni Rybczyński
Realizacja memorandum merseberskiego Niemal dokładnie rok temu Angela Merkel i Dmitrij Miedwiediew podpisali na zamku w Mersebergu memorandum. Z czasem okazało się, że dobito po prostu targu: Rosja obiecała współpracę ws. Naddniestrza, w zamian UE stworzy wspólny z Rosją komitet regulujący sprawy bezpieczeństwa europejskiego. W ten sposób Moskwa sięgnęłaby procesu decyzyjnego w Unii, a wspólny komitet pomijałby NATO i USA w sprawach dotyczących bezpieczeństwa europejskiego. Dla Berlina to kolejny etap w rozbudowie sojuszu z Rosją. Dla Moskwy – oprócz wymiaru bilateralnego – to krok w stronę wymyślonej na Kremlu „nowej architektury bezpieczeństwa europejskiego”. Naddniestrze i Mołdawia zostały wybrane przez Rosję i Niemcy jako pierwszy poważny test dla współpracy w obszarze...
Antoni Rybczyński
Można powiedzieć, że Łukaszenka sam sobie winien. Popsuł stosunki z Zachodem brutalnymi represjami po grudniowych wyborach prezydenckich i teraz, gdy desperacko chce redukować rosnącą zależność od pożyczek z Moskwy i gospodarczego podporządkowania wielkim rosyjskim koncernom. Nie ma do kogo zwrócić się na Zachodzie o pieniądze na przetrwanie reżimu. Pomoc finansowa w połączeniu z izolacją Białorusi da Moskwie większą kontrolę nad białoruskim systemem politycznym i gospodarką, zwłaszcza w infrastrukturze energetycznej, co potem przełoży się też na zwiększenie przewagi Rosji nad sąsiadami Białorusi, zwłaszcza Polską i krajami bałtyckimi. Rosja najpierw długo droczyła się z udzieleniem kredytu Łukaszence, by w końcu ogłosić, że pożyczka będzie, aliści nie od Moskwy, a od Eurazjatyckiej...
Antoni Rybczyński
Słowa, że „nikt nie obejmuje władzy na zawsze, a ten, kto ma takie złudzenia, poważnie się myli, o czym świadczą niedawne wydarzenia w świecie”, powszechnie odebrano jako wyraz pokory obecnego gospodarza Kremla. Pewne akcenty „niezależności” (innym było stwierdzenie, że wyjście Chodorkowskiego na wolność nie byłoby żadnym zagrożeniem) nie zmieniają jednak przeważającej opinii o porażce, jaką była ta konferencja. Niezależna komentatorka Lilia Szewcowa idzie w ocenie chyba najdalej: „Stojąc przed całym krajem, Miedwiediew popełnił polityczne harakiri”. Widoczne w ostatnich tygodniach podsycanie tematu „Sukcesja 2012” inspirowanymi przez najwyższe władze przeciekami, decyzjami personalnymi i uwagami samych członków tandemu, odwraca uwagę od innej kwestii. W dłuższej perspektywie być może...
Antoni Rybczyński
Z raportu wynika, iż Sztokholm pracuje nad własną doktryną militarną. Jeden z jej punktów przewiduje udzielenie pomocy krajom sąsiadującym w przypadku konfliktu zbrojnego. Szwecja nie jest członkiem Sojuszu, ale od 1994 r. należy do Partnerstwa dla Pokoju. W ostatnim czasie wyraźnie nasiliła się współpraca wojskowa Szwecji z Bałtami, szczególnie Estonią (kilka miesięcy temu podpisano odpowiednią umowę). Nowy minister obrony Estonii Mart Laar jest gorącym orędownikiem sojuszu ze Sztokholmem. W pracach nad nową doktryną wojskową Szwedzi jako jeden z przełomowych momentów od czasu zimnej wojny uznają wojnę w Gruzji w 2008 r. Wskazują, że jedną z przyczyn agresji moskiewskiej był „brak konstruktywnego zaangażowania UE i NATO w przypadku gruzińskim od początku lat 90.”. I przyjmują w...
Antoni Rybczyński
Fantastka Burżanadze 26 maja, w Dniu Niepodległości, MSW Gruzji upubliczniło rozmowę telefoniczną pomiędzy Nino Burżanadze a jej synem Anzorem Bicadze, która miała miejsce podczas gwałtownych protestów w centrum Tbilisi. Była sojuszniczka Saakaszwilego omawia z synem szczegóły planu obalenia rządu. Z wielkim cynizmem mówi, że przewrót mógłby się udać kosztem życia setek niewinnych ludzi „w wojnie domowej”, a co bardziej istotne, z pomocą Rosjan. „To cena śmierci 100 lub nawet 500 ludzi” – Anzor sugeruje swojej matce, na co ta odpowiada: „Tak, masz rację”. Potem dyskutują, jak wielu Gruzinów jest prozachodnich, a ilu prorosyjskich. Burżanadze twierdzi, że ma „bezpośrednie” poparcie 15 proc. rodaków. Jeśli mówi to w rozmowie z synem, a więc nie ma powodu kłamać, to świadczy o jej...
Antoni Rybczyński
Demonstranci wyraźnie dążyli do siłowej konfrontacji, wielu uczestników miało kije, kryło twarze pod maskami. W Batumi i Tbilisi doszło do kilku incydentów. Ale protesty szybko wytraciły dynamikę. W pierwszym dniu było ok. 6 tys. uczestników, dzień później tylko ok. 2 tys. Policja nie dawała się sprowokować, więc Burżanadze ogłosiła, że protestujący będą chcieli uniemożliwić defiladę. Wiedziała, że tym razem w końcu będzie musiało dojść do interwencji. Pozwolenie na demonstrację wygasało o północy z 25 na 26 maja. Władze zaproponowały kilka alternatywnych miejsc na kontynuowanie protestu – chciały jedynie odblokowania trasy defilady. Bez skutku (Burżanadze, już po rozpędzeniu tłumu, kłamała, że władze nie pozwoliły na pokojowe rozejście się ludzi). Kilkuset pozostałych na miejscu...
Antoni Rybczyński
Manewry kontynentalne Oficjalnie kierownictwo Gazpromu bagatelizuje zagrożenie (co nie przeszkodziło uwzględnić łupków jako jednego z obszarów inwestycji w długofalowej strategii koncernu) i pozostaje zadziwiająco pewne, że wydobycie tego gazu w Europie nie rozwinie się na większą skalę. Ciekawej wypowiedzi udzielił podczas niedawnego seminarium w Brukseli wiceszef Gazpromu Aleksandr Miedwiediew. Odnosząc się do prognoz, które przewidują duże zasoby gazu łupkowego w Europie, w tym w Polsce, stwierdził krótko: „To nie kwestia zasobów”. Gazprom i stojące za nim państwo rosyjskie z jego finansowymi i politycznymi możliwościami już rozpoczęło „wojnę z łupkami”. Zdaniem czeskich generałów rezerwy Jirzego Szedivego oraz Andora Szandora, Europę czekają wielkie manewry szpiegowskie. Według...
Antoni Rybczyński
Ale po reelekcji w 2009 r. prezydent zaczął budować własny silny obóz polityczny. W quasi-teokratycznym Iranie nie da się tego zrobić, nie naruszając wpływów duchowieństwa. Dymisja szefa MSZ Manouchehra Mottakiego (grudzień 2010 r.), człowieka Chameneiego, bez uprzedzenia ajatollaha oznaczała, że prezydent ryzykuje otwartą konfrontację. Ali Chamenei i inni mułłowie stracili cierpliwość dopiero 17 kwietnia, gdy prezydent zaatakował ministra bezpieczeństwa. Chodziło nie tylko o przejęcie kontroli nad służbami, ale też obronę najbliższego współpracownika Ahmadineżada – Esfandiara Rahima Mashaeiego. Perski nacjonalizm i czarna magia O szefie administracji prezydenta Mashaeim mówi się, że jest cieniem Ahmadineżada. Przyjacielem i sojusznikiem nie tylko politycznym – ich dzieci się...
Antoni Rybczyński
Oko za oko 13 maja do MSZ Ukrainy wezwano czeskiego charge d’affaires Viteslava Pivonkę, żeby mu oznajmić, iż dwaj urzędnicy z attaszatu wojskowego ambasady zostali ogłoszeni persona non grata. Płk Zdenek Kubička i mjr Petra Novotna mieli zbierać informacje stanowiące tajemnicę państwową. Zatrzymano też współpracujących z czeskim wywiadem wojskowym dwoje obywateli Ukrainy – pracownika przedsiębiorstwa lotniczego i urzędniczkę Ministerstwa Obrony. Rzecznik MSZ Ukrainy Ołeh Wołoszyn powiedział, że Czesi zostali wydaleni na wniosek Służby Bezpieczeństwa Ukrainy. Kierownictwo SBU zwołało konferencję (rzecz rzadko spotykana), na której przekazano informację ws. Czechów. Oficerowie oraz ich ukraińscy współpracownicy mieli działać od kilku lat. Szczególnie interesowały ich kijowskie...
Antoni Rybczyński
Na ławie oskarżonych posadzono poza Sannikauem jeszcze czterech rywali Łukaszenki w wyborach prezydenckich. Dla Mikoły Statkiewicza prokurator zażądał aż 8 lat kolonii karnej o zaostrzonym reżimie, a dla Dźmitryja Wusa – 7 lat. Dla pięciu pozostałych osób sądzonych w tym samym procesie oskarżenie zażądało kar od 4 do 8,5 roku kolonii karnej. W innym zbiorowym procesie sądzeni są Uładzimir Niaklajeu i Wital Rymaszeuski. Dla pierwszego z nich prokurator zażądał 3 lat pozbawienia wolności w zawieszeniu na 2 lata, dla drugiego – 2 lat w zawieszeniu na 2 lata. W procesach za udział w demonstracji 19 grudnia skazano już też ponad 20 innych działaczy opozycji. To głównie niskie wyroki więzienia, często w zawieszeniu. Sądy orzekają też kary ograniczenia wolności, czyli de facto zesłania (...
Antoni Rybczyński
Niezależny publicysta Andriej Piontkowski przypomina na swoim blogu, że podobny front już raz powstał przed „wyborami”. Tyle że nie w 2011, a w 1937 r. I nie nazywał się Wszechrosyjski Front Ludowy, ale Blok Komunistów i Bezpartyjnych. Putin ogłosił swój pomysł w Wołgogradzie, czyli dawnym Stalingradzie. Premier patrzy również w przyszłość niczym wielki modernizator Piotr I. Przy okazji zakończenia układania pierwszej nitki Gazociągu Północnego, Putin nawiązał do słynnego powiedzenia o „Bałtyku – oknie Rosji na świat”, nazywając Nord Stream uchyleniem „lufcika do Europy”. Kilka dni później premier pojechał do fabryki, gdzie produkuje się Łady. Choć miał problemy z uruchomieniem silnika, zachwalał samochód, także działkowiczom („W bagażniku spokojnie zmieszczą się dwa worki ziemniaków...
Antoni Rybczyński
„Reakcyjna” polityka Z kolei rosyjskie „niet” w Radzie Bezpieczeństwa ONZ podczas głosowania nad projektem rezolucji tylko potępiającej użycie siły przeciwko cywilom w Syrii przypieczętowuje zmianę w polityce Moskwy wobec wydarzeń tzw. arabskiej rewolucji. Przez kilka miesięcy Rosja trzymała się raczej w cieniu, nie angażowała w sprawę, ale też nie przeszkadzała za bardzo innym. Dziś widać już wyraźnie, że poczuła się bardzo pewnie na tym polu i wkracza na główną scenę wydarzeń. Do rangi symbolu urasta głosowanie na forum Rady Praw Człowieka ONZ przeciwko rezolucji wzywającej do niezależnego dochodzenia ws. sytuacji w Syrii. Mimo że z góry było wiadomo, że rezolucja przejdzie, bo w tym wypadku Rosja nie ma możliwości weta, Rosjanie stanęli w jednym szeregu z Kubą, Pakistanem i...
Antoni Rybczyński
Dziś sprzeciwia się powrotowi Władimira Władimirowicza na Kreml. Według rosyjskiej prasy, zwłaszcza tej bliższej Miedwiediewowi, Pawłowski stał się kolejną osobą ukaraną za rzekome „wbijanie klina” między prezydenta i premiera. Decyzję o usunięciu Pawłowskiego miał podobno osobiście podjąć Władisław Surkow, lojalny wobec Putina ideolog obecnego systemu, twórca m.in. pojęcia tzw. suwerennej demokracji. Pawłowski przyznaje w licznych wywiadach, że jego dymisja jest karą za złamanie „dyscypliny milczenia” w sprawie sukcesji 2012 r. Postulował on bowiem, by członkowie tandemu jak najszybciej zadeklarowali się w kwestii swoich prezydenckich ambicji. Publicznie wyrażał opinię, że Miedwiediew byłby lepszym kandydatem na prezydenta niż Putin. Jednocześnie tłumaczy, że nie jest wrogiem żadnej...
Antoni Rybczyński
„Tarcza antyrakietowa nie jest wymierzona przeciwko Rosji” – podkreślał Basescu w telewizyjnym wystąpieniu. Mimo to, jeszcze tego samego dnia Moskwa zażądała od USA gwarancji prawnych, że system obrony przeciwrakietowej w Europie nie będzie wymierzony przeciwko strategicznym siłom jądrowym Rosji. Decyzja ws. tarczy w Rumunii „jest sprzeczna z logiką trwającego dialogu amerykańsko-rosyjskiego ws. rozmieszczenia wschodnioeuropejskiego systemu obrony rakietowej” – oświadczył 4 maja szef komitetu polityki zagranicznej Dumy Konstantin Kosaczow. Tego samego dnia odbyło się spotkanie Rady Rosja–NATO, na którym Rosjanie nie zmienili ani o jotę swojego stanowiska. Szef sztabu armii gen. N. Makarow powiedział, że Moskwa jest gotowa przedyskutować wszystkie propozycje ws. europejskiej tarczy...
Antoni Rybczyński
13 kwietnia 2006 r. parlament gruziński ratyfikował dwie umowy: jedną o tranzycie wojskowym Rosji, drugą o likwidacji rosyjskich baz w Batumi i Achalchalaki. Ich wyposażenie trafiło do sąsiedniej Armenii – do bazy w Giumri. Baza ta pozostanie co najmniej do 2044 r. – zgodnie z układem z Rosją, ratyfikowanym 12 kwietnia 2011 r. przez parlament armeński. Wracając do anulowanej umowy gruzińsko-rosyjskiej, to po raz ostatni Moskwa skorzystała z niej w lipcu 2008 r. Po wojnie w sierpniu 2008 r. Rosjanie tylko raz zwrócili się z wnioskiem do Tbilisi o zgodę na transport wojskowy zgodnie z umową, ale Gruzini odmówili. „Myślę, że anulowanie tej umowy tak naprawdę nie wymaga dodatkowych wyjaśnień, bo stoi ona w sprzeczności z naszymi narodowymi interesami” – powiedział Irakli Kawtaradze,...
Antoni Rybczyński
Rosja coraz aktywniejsza „Rok 2010 był stosunkowo spokojny i stabilny” – powiedział dyrektor generalny KAPO Raivo Aeg podczas prezentacji 34-stronicowego dokumentu. Nie było gwałtownych wydarzeń ani kryzysów zagrażających Estonii, jednak aktywność obcych wywiadów była największa na przestrzeni kilku ostatnich lat. Według KAPO, „liczba prób werbunku przez rosyjskie służby specjalne wzrosła o blisko 30 proc. w ciągu ostatnich dwóch lat”. Najaktywniejsza była FSB. Na terenie kraju działają też SWR i GRU – oprócz informacji estońskich są szczególnie zainteresowane dostępem do tajemnic NATO i Unii. „Szybko rozwijają się metody pozyskiwania elektronicznej informacji wywiadowczej, zmienia się też przykrycie wywiadowców. Coraz mniejsze znaczenie ma wykorzystanie statusu dyplomatycznego....
Antoni Rybczyński
Prace nad Iron Dome rozpoczęły się w 2006 r., po wojnie Izraela z libańskim Hezbollahem, kiedy na północną część państwa żydowskiego spadły tysiące pocisków rakietowych. Celem miało być stworzenie mobilnego systemu obrony przeciwko rakietom krótkiego zasięgu, który można by było dyslokować w rejony największego w danym czasie zagrożenia. W marcu rząd ogłosił, że zdecydował o instalacji Żelaznej Kopuły w odpowiedzi na wzrost ostrzału rakietowego z Gazy. Instalacja pierwszego elementu tarczy Iron Dome jest dziełem znanej izraelskiej firmy Rafael. System unieszkodliwia pociski o zasięgu 5–70 km. Koszt każdej baterii wynosi ok. 80 mln dolarów, do tego dochodzą wydatki na stację radarową i system kontroli. Zestrzelenie jednej rakiety to wydatek rzędu 100 tys. dolarów. Dla porównania,...
Antoni Rybczyński
Droga jednokierunkowa Będąc przez ponad dekadę członkiem WTO, Kirgistan zyskał dużo niższe taryfy importowe i eksportowe, niż daje to Związek Celny. Kraj stał się korytarzem tranzytowym dla produktów chińskich płynących do byłego Związku Sowieckiego. Kirgizi importowali na dobrych warunkach towary z Chin, Indii i Turcji, by sprzedawać je sąsiednim krajom i Rosji. Tak powstała duża grupa małych i średnich przedsiębiorców, a rozwijający się gospodarczo i przez lata stabilny politycznie Kirgistan zyskał nawet chlubną nazwę „Szwajcarii Azji Centralnej”. Wejście do Związku Celnego oznacza przyjęcie rosyjskich reguł i przepisów celnych. Wzrost dotychczasowych taryf. Ograniczenie dostępu do rynku chińskiego. Można zatem oczekiwać dużego wzrostu rosyjskiego i kazachskiego eksportu do...
Antoni Rybczyński
Pokazucha Media zagraniczne, rosyjska prasa reżimowa, a nawet nieliczne media opozycyjne – niemal wszędzie to samo: „liberał” Miedwiediew rzucił wyzwanie Putinowi, nabiera sił i odwagi, czym skończy się starcie dwóch gigantów. „Bomby spadające na Trypolis wysadziły tandem” – napisała pewna zachodnia dziennikarka. Nic bardziej fałszywego. I przede wszystkim – naiwnego. Wielu dziennikarzy, ekspertów, polityków dało się wciągnąć w dezinformacyjną grę. Nie ma rywalizacji w tandemie. To wyreżyserowana gra. Właściwie, znając specyfikę moskiewskiej tradycji rządów, na samym wstępie powinno się postawić pytanie: Dlaczego duet prezydent–premier, jeśli faktycznie ma ze sobą problemy, wyciąga je na światło dzienne i nagłaśnia, zamiast ukrywać? Ano dlatego, że rzekomy konflikt ma wzmacniać, a...
Antoni Rybczyński
Optymalny finał poszukiwań Trzy dni po zamachu prokuratura generalna powiadomiła, że w związku z zamachem zatrzymano łącznie pięć osób. Dwie z nich, wykonawcę zamachu i osobę, która mu pomagała, aresztowano. Zaskakuje, że tak szybko i sprawnie schwytano zamachowca. W dwóch podobnych przypadkach, w 2005 i 2008 r., sprawców ataków bombowych nigdy nie zatrzymano. Tym razem nie dość, że zamachowiec dał się złapać błyskawicznie. Jeszcze zrobił władzom i bezpiece wspaniały prezent, biorąc na siebie odpowiedzialność także za ataki sprzed lat. Ale że same zeznania, na dodatek osoby, o której sami śledczy mówią, że jest niezrównoważona, mogą nie być wystarczająco przekonujące, zastępca prokuratora generalnego Andrej Szwed dodał, że „są przekonujące dowody na to, że ładunki wybuchowe użyte w...
Antoni Rybczyński
Przyćpać z PO Afera hazardowa, afera stoczniowa, ale nade wszystko katastrofa smoleńska i potem polityczny mord w Łodzi – w normalnym kraju, wydawać by się mogło, każde z tych wydarzeń powinno zmieść ekipę rządzącą. Ale nie w Polsce. „Grillowa metafora” nie jest już aktualna. Być może była w 2007 r. Uruchomiony wtedy przemysł nienawiści zrobił swoje. Większość Polaków od tej nienawiści się uzależniła, wielu z nich wręcz żyje narkotykiem politycznej nienawiści. Dlatego bardziej odpowiednie byłoby dziś inne porównanie. Bardziej drastyczne. Większość Polaków przypomina dziś ćpuna, który regularnie „bierze”, więc świat wokół wydaje mu się różowy i beztroski. Za dilera robi Donald Tusk i jego spece od PR-u. Nałóg powoli i podstępnie wyniszcza organizm – tak jak obecny rząd demontuje...
Antoni Rybczyński
Miedwiediew przedstawił pomysł, który godzi w jeden z filarów systemu putinowskiego. Ale o tym, że kryzys w duumwiracie pogłębia się, pokazała kilkanaście dni wcześniej sprawa Libii, o czym już pisaliśmy. Wyglądało to tak, jakby ostatnie słowo należało do prezydenta. Ale Putin doskonale wie, że to za nim jest w tej sprawie opinia publiczna. Podobnie milczenie ws. obecności członków rządu w firmach nie jest wcale oznaką słabości Putina. Pozostaje on nadal numerem 1 w rosyjskiej polityce, a kolejne akcje Miedwiediewa wyglądają na coraz bardziej desperackie próby pozostania w grze o Kreml. I nie musi to być wcale wyrazem osobistych ambicji obecnego prezydenta, ale chęci jego zaplecza. O faktycznej słabości Miedwiediewa świadczy przebieg wojny Komitetu Śledczego i FSB z prokuraturą....
Antoni Rybczyński
Warto przypomnieć, że Armenia jest tym krajem postsowieckim, który ma najbogatszą tradycję wielkich ulicznych protestów. Dochodzi do nich po każdych większych wyborach. Po ostatnich w 2008 r., przez dwa tygodnie na ulicach Erewania demonstrowało co najmniej 50 tys. ludzi. W końcu władze uderzyły na tłum – zginęło 10 osób, 200 zostało rannych. Po tamtej jatce liderzy HAK przyczaili się, a regularnie organizowane protesty w latach 2009–2010 systematycznie malały. Wyjście na ulice 18 lutego było największą manifestacją od trzech lat – demonstrowało ok. 10 tys. ludzi. Protestujący krytykowali politykę społeczno-gospodarczą władz, domagali się przedterminowych wyborów, odwoływali się do ostatnich „rewolucji” w krajach arabskich i grozili kontynuacją protestów. I faktycznie, 1 marca w...
Antoni Rybczyński
W mocnych słowach zrugał premiera za jego wypowiedź, uznając ją za „niedopuszczalną w żadnych okolicznościach”. Stwierdził, że nie uważa rezolucji za niewłaściwą oraz, iż rosyjskie MSZ nie wetując jej, wypełniało jego osobiste polecenia. Już wcześniej bywało, że duet pozwalał sobie na pokazanie opinii rosyjskiej różnicy zdań, ale tak mocnego spięcia, w dodatku na oczach całego świata, jeszcze nie było. Na razie to tylko słowa, ale sygnał do elit polityczno-biznesowych w kraju poszedł. Wojna o to, kto będzie prezydentem od 2012 r., już trwa, i to na paru frontach. Afera hazardowa po rosyjsku FSB oskarżyła I zastępcę prokuratora Obwodu Moskiewskiego i kilku wysokich rangą milicjantów o osłanianie nielegalnych salonów gier w stołecznym regionie. Sieć jaskiń gier należała do niejakiego...
Antoni Rybczyński
Alawici, Assadowie, BAAS Baszar Assad rządzi Syrią od 11 lat, kiedy to zmarł jego ojciec Hafez. Partia, na czele której stoją, jest u władzy od 1963 r. BAAS to bliźniacza partia chociażby baasistów Saddama Husajna. Lewicowa (z domieszką arabskiego nacjonalizmu) i totalitarna, całkowicie podporządkowana Assadom. Od czasów zduszenia przy pomocy czołgów i lotnictwa powstania sunnitów w Hamie w 1982 r. Syria nie zaznała wewnętrznych wstrząsów, nie licząc niewielkich zamieszek na terenach zamieszkanych przez Kurdów. Kraj boryka się dziś jednak z tymi samymi problemami, które prowokują do wyjścia na ulice ludzi w innych krajach regionu – wysokie bezrobocie, zamierający wzrost gospodarczy, represje polityczne. Wreszcie elita rządząca, należąca do innego odłamu islamu niż większość...
Antoni Rybczyński
Gra o Zatokę Historia i struktura religijna Bahrajnu (70 proc. mieszkańców to szyici) powoduje, że irańscy ajatollahowie od dawna dążą do obalenia dynastii al-Chalifa i zastąpienia jej proirańskim rządem, pierwszym w arabskich krajach Zatoki. To ułatwiłoby następnie bunt szyickich mniejszości w innych petromonarchiach, zwłaszcza w Arabii Saudyjskiej i Kuwejcie, gdzie szyici stanowią ok. 1/5 populacji. Sunniccy władcy mówią o irańskiej „piątej kolumnie” w państwach Zatoki. Doszukują się agentury w najemnych pracownikach z innych krajów Bliskiego Wschodu, przede wszystkim Libanu. Rijad twierdzi, że udało mu się rozpracować mechanizm przenikania irańskich agentów do Bahrajnu. Obywatele Libanu (agenci Hezbollahu i Iranu) zwracają się o pozwolenie na pracę w Zjednoczonych Emiratach...
Antoni Rybczyński
Uzależnić od węglowodorów Podobnie jak w przypadku wojny w Libii także na dramacie Japończyków Rosja zyskuje przede wszystkim w sferze energetycznej. Atomowa klęska już zmusiła Tokio do sięgnięcia po większe ilości rosyjskiego LNG dla własnych elektrowni gazowych, w celu częściowego przynajmniej pokrycia deficytu energetycznego. Oprócz gazu Rosja oferuje większe ilości węgla. Udział węgla i gazu w japońskim bilansie energetycznym stanowił dotychczas odpowiednio – 22 proc. i 17 proc. Gazprom przygotowuje do ekspedycji dwie partie skroplonego gazu po 100 tys. t w kwietniu i maju. Rosja gotowa jest też kierować do Japonii nadwyżkę – 6 tys. megawatów – energii elektrycznej z Dalekiego Wschodu. Będzie to jednak wymagało ułożenia podwodnego kabla, co może zająć ponad rok. Premier...

Pages