Nr 47 z 22 listopada 2017

Urszula M. Radziszewska
Rzeczpospolita była państwem wielonarodowym, wielokulturowym i wielowyznaniowym. Potężne państwo rozdające polityczne karty w środku Europy zawdzięczało swoją hegemonię umiejętności pokojowego rozwiązywania sporów w kraju. Podupadające w XV wieku Czechy znajdowały się pod hegemonią niemiecką. Ich germanizacja przyczyniła się do wystąpienia Jana Husa, w którego programie obok wątków religijnych znalazły się też postulaty polityczne. Husa zafascynowały pisma angielskiego reformatora Johna Wycliffe’a, który domagał się m.in. przywrócenia komunii pod dwoma postaciami dla świeckich i wprowadzenia języka narodowego do liturgii. Te idee przenikały również do Polski – jednym z najstarszych zabytków języka polskiego jest „Pieśń o Wiklefie” Jędrzeja Gałki. Gdy na soborze w Konstancji skazano...
Rzeczpospolita była państwem wielonarodowym, wielokulturowym i wielowyznaniowym. Potężne państwo rozdające polityczne karty w środku Europy zawdzięczało swoją hegemonię umiejętności pokojowego rozwiązywania sporów w kraju. Podupadające w XV wieku Czechy znajdowały się pod hegemonią niemiecką. Ich germanizacja przyczyniła się do wystąpienia Jana Husa, w którego programie obok wątków religijnych znalazły się też postulaty polityczne. Husa zafascynowały pisma angielskiego reformatora Johna Wycliffe’a, który domagał się m.in. przywrócenia komunii pod dwoma postaciami dla świeckich i wprowadzenia języka narodowego do liturgii. Te idee przenikały również do Polski – jednym z najstarszych zabytków języka polskiego jest „Pieśń o Wiklefie” Jędrzeja Gałki. Gdy na soborze w Konstancji skazano...
„Do czego?”. „Jak to do czego? Do chodzenia!”. „Buty do chodzenia na półkach »chód sportowy«” – informuje wyniośle sprzedawca. Ewidentnie trudno było nam się porozumieć, chociaż posługiwaliśmy się tym samym językiem. Przeszkadzały nam słowa i znaczenia, które ze sobą niosły, z pozoru tożsame, w praktyce – kompletnie rozbieżne. Buty to tylko przykład, chociaż opisy sprzętu i akcesoriów turystycznych w sklepie nastawionym raczej na amatorskich odbiorców mogą wywołać zdziwienie u nieprzygotowanych użytkowników. Czy wiesz, Drogi Czytelniku, że można kupić spodnie na „okazjonalne wędrówki po równinach”, które na pierwszy rzut oka nie różnią się od tych „na regularne wędrówki w góry”? Czy wiesz, że buty „na kilkugodzinne wędrówki przyrodnicze po łatwych szlakach” mogą się nie sprawdzić,...
Jacek Liziniewicz
To ustawa, która podzieli wszystkie partie polityczne. Paweł Kukiz stanie przeciwko Tomaszowi Rzymkowskiemu, Krzysztof Jurgiel przeciwko Jarosławowi Kaczyńskiemu, a Andrzej Halicki przeciwko Zbigniewowi Ajchlerowi. Stawka jest bardzo wysoka – polepszenie losu zwierząt. O tej ustawie mówi się od lat. Parlamentarny zespół przyjaciół zwierząt pracował nad nią już w ubiegłej kadencji. Wtedy jednak nie było woli politycznej większości, aby ruszać niewygodne światopoglądowo projekty. Platforma Obywatelska dodatkowo nie chciała zadrażniać sytuacji z koalicjantem z Polskiego Stronnictwa Ludowego i dużą częścią swoich parlamentarzystów, którzy byli bezpośrednio zainteresowani, aby branża ferm futerkowych była silna i prężnie działała. Wszystko zmieniło się po wyborach w 2015 r. Zielone światło...
Jacek Liziniewicz
Z Pawłem Sałkiem, wiceministrem środowiska, pełnomocnikiem rządu ds. polityki klimatycznej rozmawia Jacek Liziniewicz Konwencja klimatyczna w Katowicach może ustawić politykę klimatyczną na najbliższe kilkadziesiąt lat. Przestaniemy mówić o Protokole z Kioto, a zaczniemy o Porozumieniu paryskim i Protokole z Katowic –  mówi nam Paweł Sałek. Za nami szczyt klimatyczny w Bonn. Kolejna konferencja klimatyczna COP24 w sprawie zmian klimatu odbędzie się w Polsce, a dokładniej w Katowicach. Dziwne miejsce, aby rozmawiać o klimacie. Wręcz przeciwnie. Przemysłowy charakter regionu śląskiego to duży atut i widać to po zainteresowaniu różnych krajów spotkaniem w Polsce. Ludzie z całego świata widzą w nas dobry przykład transformacji ustrojowej, w trakcie której udało się z ...
Jan Przemyłski
Promieniowanie kosmiczne to cichy, niewidzialny zabójca. Szczególnie narażeni na jego działanie będą śmiałkowie, którzy piersi odważą się polecieć i zbadać Marsa. Aby wzmocnić ich organizmy, naukowcy z NASA chcą zmodyfikować ich kody DNA. Wizja kolonizacji Czerwonej Planety staje się coraz bardziej realna. Według planów agencji kosmicznych pierwsze statki załogowe mają tam zostać wysłane ok. 2030 r. Jednak do tego czasu naukowcy muszą rozwiązać wiele problemów, związanych głównie z ochroną zdrowia astronautów. Jednym z największych niebezpieczeństw, jakie czyhają w przestrzeni kosmicznej, jest niezwykle silne działanie wysokoenergetycznych cząsteczek (promieniowanie kosmiczne), którymi podczas takiej wyprawy bombardowane będą ciała astronautów. To natomiast może prowadzić do chorób...
Seul jest naturalną stolicą Korei, tu bowiem krzyżują się główne szlaki komunikacyjne i handlowe półwyspu. Z tej racji rynki i targowiska były ważnym elementem życia Seulu od zawsze. Najstarsze z nich działa nieprzerwanie już od ponad wieku. W historycznym centrum Seulu, dzielnicy Jung-gu, oprócz zabytków, muzeów i budynków rządowych znajdują się też najsłynniejsze targowiska – położone pomiędzy pałacami cesarskimi Insa-dong. Uznawane głównie za rynek antyków i sztuki oraz położone na południe odeń Myeong-dong, będące praktycznie całą dzielnicą handlową i usługową. Co ciekawe, w południowej części tego królestwa handlu i rozpusty mieści się... seulska katedra katolicka pw. NMP i św. Mikołaja, którą w 1984 i 1989 r. odwiedził św. Jan Paweł II. Słowo „dong” (dosł. „sąsiedztwo”) to w...
Wojciech Kamiński
42 tysiące osób umiera co roku z powodu chorób, których przyczyną jest zanieczyszczenie powietrza. To tak, jakby w ciągu 12 miesięcy pustoszało powoli – dom po domu, ulica po ulicy – miasto wielkości Ciechanowa na Mazowszu. Za śmierć tych ludzi odpowiedzialność ponosi także smog. Ludzie śmiertelnie chorzy z powodu ciężkich dolegliwości wywołanych przez różnego rodzaju pyły czy gazy znajdujące się w naszej atmosferze nie trafiają do wydań głównych dzienników telewizyjnych tak często jak ofiary wypadków i karamboli. A jest ich przecież wielokrotnie więcej. Na polskich drogach śmierć spotyka co roku ponad 3 tys. osób (to też o wiele za dużo!). Do trującego powietrza zdążyliśmy się przyzwyczaić. Choć nie zauważamy zagrożenia, jest ono nad wyraz realne. Mówią o tym statystyki. Zgodnie z...
O OSTREJ BIAŁACZCE SZPIKOWEJ ROZMAWIAMY Z PROF. DR. HAB. N. MED. MIROSŁAWEM MARKIEWICZEM, KIEROWNIKIEM KLINIKI HEMATOLOGII I TRANSPLANTACJI SZPIKU W KATOWICACH. Co to jest nowotwór krwi i jakie objawy mogą wskazywać na tę chorobę? Ostra białaczka szpikowa to nowotwór złośliwy szpiku kostnego, czyli miękkiej, silnie ukrwionej tkanki, która wypełnia kości. Szpik stanowi około 3,5–6 proc. masy ciała dorosłego człowieka. Jego zadaniem jest produkcja krwinek czerwonych i białych oraz płytek krwi. Zmienione nowotworowo zostają krwinki białe, które przestają dojrzewać i zaczynają namnażać się w sposób niekontrolowany, hamując powstawanie prawidłowych komórek. Objawy choroby pojawiają się nagle. Charakterystyczne dolegliwości to m.in. bladość skóry, spadek masy ciała, narastające...
Chrupiąca skórka, soczyste mięso, słodko-kwaskowate jabłka i zapach majeranku… Sprawdzone przepisy zawsze są na czasie, choć warto też je czasem przełamać. Mięso kaczki jest niezwykle smaczne oraz wysoko cenione. Gościło już na stołach średniowiecznych Słowian. Kilka przepisów na pieczoną kaczkę można znaleźć w jednej z najstarszych polskich książek kucharskich Stanisława Czernieckiego z 1682 r. Ale kaczka to nie tylko słowiański przysmak. Znajdziemy ją m.in. w przepisie na żydowski kugiel, czyli babkę ziemniaczaną pieczoną z cebulką, czy w słynącej z wykwintności kuchni francuskiej – w wersji po burgundzku, nadziewaną i duszoną w czerwonym winie, a także w kuchni chińskiej, czyli po pekińsku. Kaczka w kuchni daje naprawdę wiele możliwości. Można ją piec, smażyć, gotować i dusić....
Pomidor jest bezcenny, biorąc pod uwagę bogactwo składników odżywczych, jakie posiada i jego dobroczynny wpływ na ludzki organizm. Bardzo wartościowe są również wytwarzane z niego przetwory. Końcówka jesieni w naszym klimacie oznacza częste opady i coraz chłodniejsze dni, osłabiające naszą odporność. Dlatego szczególnie w tym okresie warto zadbać o wzmocnienie organizmu, co można osiągnąć m.in. poprzez właściwe odżywianie. W okresie jesienno-zimowym ważną rolę odgrywają warzywa i owoce, które są podstawą prawidłowej diety. W Piramidzie Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej Instytutu Żywności i Żywienia zajmują one kluczowe miejsce. Jednak jesienią i zimą świeże produkty, a szczególnie warzywa, często tracą smak, aromat, a nawet kolor. Z tego powodu w tym okresie rzadziej i ...
Przeczytałem z rozbawieniem niedawno, że Citroen w odświeżonej wersji swojego Cactusa dołożył w siedzeniach trochę grubszej gąbki. Zrozumiałbym, gdyby ktoś z marketingu zakładów produkujących kanapy wpadł na ten pomysł. Lecz w przypadku firmy motoryzacyjnej, słynącej z rewolucyjnych rozwiązań technicznych, to dość kuriozalne. Nic więc dziwnego, że na początku nie potraktowałem nowego crossovera Francuzów, czyli modelu C3 Aircross, na serio. To samochodzik trochę mniejszy od wspomnianego cactusa. Autko wygląda trochę jak zabawka, napompowany balonik. Ale nie pęka tak szybko, zwłaszcza z systemem Grip Control. Wtedy nim można trochę poszaleć. C3 Aircross spodoba się także dzieciom, bo mogą zdrapać tzw. żaluzje (czyli naklejki) z tylnej szyby. Może Citroen wkrótce pochwali się grubszymi...
Robert Tekieli
O Efialtesie z Trachis, heroiczny bohaterze, dzięki twemu poświęceniu uciekli nędzni greccy tchórze i Termopile otworzyły swe podwoje dla postępu cywilizacji. O Ty, z Iskariotu bohaterze, którego imię stało się wyzwiskiem, a przecież poniosłeś większą ofiarę niż ten, którego przekazałeś w ręce legalnych władz w imię społecznego spokoju. I Ty, Brutusie, który broniłeś republiki przeciw zapiekłym dyktatorom, sławimy Twoje imię, bo godny jesteś tego. Podobnie Vidkunie Abrahamie Lauritzu Jonssønie Quislingu, ochroniłeś swój naród przed holokaustem i zawsze będziesz w naszej wdzięcznej pamięci. W tej szczytnej linii tradycji się umieszczając, samosześć przeciwko krajowej despotii twardo w Parlamencie Europejskim się stawiamy. W szeregu bohaterów naszej Ojczyzny się umieszczamy,...
Marcin Wolski
Mecz Polska – reszta świata trwa. I tylko garstce naiwniaków, którzy swoje nadzieje przenieśli z ulicy za granicę, wydaje się, że Polacy tę rozgrywkę mogą przegrać. Próżne nadzieje! Nie żyjemy w XVIII wieku. Macron to nie Fryc Wielki, Merkel nie caryca Katarzyna, a i Timmermansowi daleko do Marii Teresy. Zabawy w targowicę mogą jedynie przyśpieszyć proces demaskowania narodowej zdrady i sprawić dalsze jednoczenie się Polaków wokół obozu patriotycznego. Suflowanie Zachodowi, że nad Wisłą rozgrywa się jakiś dramat, jest zagrożona demokracja, gwałcone są prawa człowieka, a ulicami nadciąga faszyzm, jest tak głupie, że aż śmieszne. Ćwierć wieku wolnej Polski wyleczyło nasze społeczeństwo z licznych kompleksów. Ludzie poznali świat i niejeden z funkcjonujących przed laty mitów całkowicie...
Tomasz Łysiak
W szpitalu więziennym w Parmie zmarł Totò Riina, capo dei capi sycylijskiej Cosa Nostra, potwór ukryty w niepozornym ciele (mierzył zaledwie 158 cm wzrostu). Zwano go „Bestią”, gdyż miał na sumieniu setki ofiar. Salvatore Riina zaczął się wdrapywać na szczyty mafijnej struktury w 1969 r. Przez następne dziesięciolecia trząsł mafijnym światkiem, budując imperium zła, które w Italii stało się państwem w państwie. To z jego polecenia Giovanni Brusca zabił w Capaci w 1992 r. sędziego Giovanniego Falcone wraz z żoną. I to na jego rozkaz kilkanaście dni później zginął drugi sędzia walczący z mafią – Paolo Borsellino. Czyny Totò Riiny najlepiej opisują sentencje wyroków dożywocia, które dostawał jeden za drugim w latach 90. XX w. – wystarczy przejrzeć listę, za co i z kim je otrzymał (to...
Katarzyna Gójska
Bardzo wielu wyborców prezydenta Andrzeja Dudy po każdym kolejnym jego komentarzu na temat szefa MON czuje niesmak. Trudno bowiem nie odnieść wrażenia, iż w tej sprawie głową państwa kierują przede wszystkim trudne do poskromienia emocje, a nie merytoryczny osąd. Jak bowiem inaczej wytłumaczyć rzucone na ulicy do nieznanego człowieka zdania o „ubeckich metodach”? Pomijam styl tej wypowiedzi, ale od prezydenta można oczekiwać większej roztropności i na pewno znacznie lepszego panowania nad sobą. W wywiadzie dla publicznej stacji – przeprowadzonym po upublicznieniu feralnego ulicznego nagrania – Andrzej Duda, nie przebierając w słowach, po raz kolejny zaatakował Antoniego Macierewicza i SKW za wszczęcie procedury sprawdzającej wobec generała Kraszewskiego, którego prezydent określa...
Michał Rachoń
Na rezolucję Parlamentu Europejskiego w sprawie Polski patrzeć należy nie jak na niewinną igraszkę sfrustrowanej porażką wyborczą grupy wybieranych w Polsce polityków, ale jak na agresywny ruch polityczny Niemiec skierowany przeciwko interesom Polski. Rządząca Unią Europejska koalicja w minionym tygodniu uruchomiła po raz pierwszy w swojej historii procedurę, która zwana jest „opcją atomową”. To droga opisana w unijnym traktacie, która prowadzi do zastosowania sankcji względem państwa członkowskiego. Celem nałożenia ich na nasze państwo nie jest, jak zdaje się myśleć część polskich polityków zarówno opozycji, jak i obozu rządzącego, pozbawienie Polski unijnych funduszy. Ostatecznym rezultatem i sensem tego działania jest pozbawienie Polski głosu w najważniejszej z unijnych struktur –...

Pages